Davvisámegiel Biibbal 2019 (Biibbal)
25

Ammonlaččaid duopmu

251Munnje bođii dát Hearrá sátni: 2

25,2
Jer 49,1eč
Esek 21,33eč
Olmmoš, jorgal muođuid ammonlaččaid eatnama guvlui ja gulat duomu dan álbmogii. 3
25,3
Sál 35,2125
Esek 26,2
36,2
Daja dasa: Gula Hearrá Ipmila sáni! Ná cealká Hearrá Ipmil: Don hiddjidit mu tempela dalle go dat heahppášuhttojuvvui, don hiddjidit Israela eatnama go dat heavahuvvui ja Juda álbmoga go dat dolvojuvvui fáŋgavuhtii. 425,4 eatnama nuortti álbmogiid johttiálbmogat Kanaana nuorttabealde. >1 Mos 29,1.Dan dihte mun attán du eatnama nuortti álbmogiid opmodahkan, ja sii dahket siiddaideaset du eatnamii ja ásset dohko, borret du šaddosiid ja juhket du mielkki. 525,5 Rabba >21,25.Mun dagan Rabba kamelaid guohtumin ja oppa Ammona eatnama sávzzaid livvasadjin. Dalle dii ipmirdehpet ahte mun lean Hearrá.

6Ná cealká Hearrá Ipmil: Don spežžot gieđaid, dánsot ja boagustit badjelgeahččalasat Israela eatnama. 7Dan dihte mun bajidan gieđa ja attán du álbmogiid stajádussan, duššadan du álbmogiid gaskkas ja jávkadan du eatnamiid logus. Dalle don ipmirdat ahte mun lean Hearrá.

Moablaččaid duopmu

8

25,8
Jes 15,1eč
Jer 48,1eč
Esek 36,20
Ná cealká Hearrá Ipmil: Moab ja Seir leat dadjan: “Juda álbmot lea eará álbmogiid láhkásaš.” 9Dan dihte mun gaikkodan gávpogiid Moaba várrevilttiin, juohke gávpoga, buot eatnama čiŋaid, Bet-Haješimota, Baal-Meona ja Kirjatajima. 10Mun attán Moaba nuortti álbmogiid opmodahkan seammá ládje go ammonlaččaid, geat eai šat lohkkojuvvo álbmogiid lohkui. 11Mun ollašuhtán moablaččaid duomu, ja dalle sii ipmirdit ahte mun lean Hearrá.

Edomlaččaid duopmu

12

25,12
Jes 34,5eč
Jer 49,7eč
Am 1,11
Ob 1eč
Ná cealká Hearrá Ipmil: Edom lea mávssahan Juda álbmogii ja nu dahkan iežas sivalažžan. 1325,13 Teman guovlu Edomis. Dedan eanan Davvi-Arabias.Dan dihte, cealká Hearrá Ipmil, mun bajidan gieđa ja duššadan Edoma eatnama ja heavahan das olbmuid ja omiid. Temana rájes gitta Dedana rádjái sii gahččet miehkkái. 14Mun bijan iežan álbmoga, israellaččaid, mávssahit Edomii, ja sii dahket Edomii dan maid mu moarri ja suhttu gáibida. Dalle edomlaččat ipmirdit ahte mun lean mávssahan, cealká Hearrá Ipmil.

Filistalaččaid duopmu

15

25,15
Jer 47,1eč
Ná cealká Hearrá Ipmil: Filistalaččat ledje mávssahahkkásat, sii mávssahedje badjelgeahččalasat, dáhtto dagahit heavu dološ vašálašvuođaset dihte. 16
25,16
Sef 2,5
25,16 keretlaččaid >1 Sam 30,14.Danin cealká Hearrá Ipmil: Mun bajidan gieđa ja ráŋggáštan filistalaččaid, mun duššadan keretlaččaid ja heavahan daid mearragátti ássiid geat leat báhcán. 17Moaris mun mávssahan sidjiide, mun ráŋggáštan sin garrasit. Ja go mu mávssaheapmi deaivá sidjiide, de sii ipmirdit ahte mun lean Hearrá.

26

Tyrosa duopmu

26126,1 Oktanuppelogát jagi 586 o.Kr. Gč. 20,1. mánu vuosttaš beaivvi Teaksta ii namut guđe mánu.Oktanuppelogát jagi vuosttaš mánus, mánu vuosttaš beaivvi munnje bođii dát Hearrá sátni: 2

26,2
Jes 23,1eč
Esek 25,3
Olmmoš, gula. Tyros lea hiddjidan Jerusalema ja dadjan: “Álbmogiid poarta lea cuvkejuvvon, dat lea šaddan mu háldui. Mun rikkun, go dat lea duššaduvvon.” 3Dan dihte cealká Hearrá Ipmil: Tyros, mun fallehan du. Mun čuoččáldahttán álbmogiid du vuostá, nugo mearra gearaha báruidis. 4Dat cuvkejit Tyrosa muvrraid ja njeidet dan toartnaid. Mun suohpalasttán das eret vel muolddage ja dagan dan báljes báktin, 526,5 gasku ábi Tyros lei sullos rittu lahka ja das ledje birasgávpogat nannámis. Go Aleksander Stuoris válddii gávpoga, de dat čadnojuvvui nannámii govda geainnuin.bivdofirpmiid lebbensadjin gasku ábi. Mun lean sárdnon, cealká Hearrá Ipmil. Tyros šaddá álbmogiid stajádussan 6ja dan birasgávpogat mat leat nannámis, hearjiduvvojit mihkiin. Dalle sii ipmirdit ahte mun lean Hearrá.

7

26,7
29,17–21
Dan 2,37
Ná cealká Hearrá Ipmil: Mun divttán Nebukadnesara, Babylonia gonagasa, gonagasaid gonagasa, fallehit Tyrosa davvin. Son buktá heasttaidis, vovnnaidis, vovdnasoahteolbmáidis ja stuorra soahteveagas. 8Du birasgávpogiid mat leat nannámis, son časká mihkiin. Son ráhkada birastahttinčoma, hukse fallehangorgŋehaga ja cegge galbadáhki du vuostá. 9Son nordá du muvrraid muvrracuvkejeddjiiguin ja njeaidá du toartnaid ruovdegákkaniiguin. 10Su heasttaid eatnatvuohta lokte gavjaborgga du badjelii. Heasttaid ja vovnnaid jorriid šlápma doarggistahttá du muvrraid, go son boahtá du poarttaid ráigge nugo vuoiti boahtá váldojuvvon gávpogii. 11Su heasttaid gaccat dulbmet du gáhtaid cuovkkas, son goddá du álbmoga mihkiin ja du nana báccit gahččet eatnamii. 12Sii rievidit du dávviriid ja rivvejit du gávpegálvvuid, njeidet eatnamii du muvrraid ja gaikot du hearvás viesuid. Sii suhppot du geđggiid, bielkkaid ja muoldda merrii. 13
26,13
Jes 24,8č
Jer 25,10
Alm 18,22
Mun jaskkodahtán du lávlagiid šuoŋa, du lyraid jietna ii šat gullo. 14Mun dagan du báljes báktin. Tyros šaddá bivdofirpmiid lebbensadjin, ii dat šat huksejuvvo. Mun, Hearrá, lean sárdnon. Ná cealká Hearrá Ipmil.

15Ná cealká Hearrá Ipmil Tyrosii: Riddoeatnamat doarggistit, go don gahčat julkkanasain, go čukkohallan olbmot luibmet ja sorbmi speadjá gávpogis. 16

26,16
32,10
Jona 3,6
26,16 ábi oaivámuččat Gaskameara gávpogiid gonagasat geat gávppašedje Tyrosiin.Buot ábi oaivámuččat njidjet truvnnusteaset, bálkestit gávttiideaset ja nullet hearvabiktasiiddiset. Hirbma sis lea gárvun go sii čohkkájit eatnamis, sii doarggistit geažos áigge go leat nu gáfestuvvan du dihte.

17

26,17
27,32
Alm 18,9eč
Sii lávlugohtet dutnje morašlávlaga:

Vuoi, mo don leat duššan,

mearragávpot,

don máinnolmas gávpot

mii ráđđejit ábi,

gii iežat ássiiguin

gilvet balu nannámii.

18Riddoeatnamat ballájit

go don gahčat,

meara sullot doarggistit

go du loahppa lea boahtán.

19Ná cealká Hearrá Ipmil: Go mun lean dahkan du heavahuvvon gávpogin, daid gávpogiid láhkásažžan main ii oktage ása, ja go lean diktán čiekŋalasa njiellat du nu ahte stuorra čázit gokčet du, 20de dalle mun nordadan du vulos dološ áiggi álbmoga lusa, hávdáduvvon olbmuid bárrii. Dološ viessobázahasaid ládje don njaŋgát čiekŋalasa eatnamis ovttas daiguin geat leat mannan hávdái. Don it goassege šat máhca ealli olbmuid eatnamii. 21

26,21
Sál 37,35č
Alm 18,21
Mun dagan du suorggahussan, don it leat šat. Dat gii ohcá du, ii gávnna du goassege, cealká Hearrá Ipmil.

27

Morašlávlla Tyrosii

271Munnje bođii dát Hearrá sátni: 2

27,2
Jes 23,1eč
Esek 28,12
Olmmoš, lávllo morašlávlaga Tyrosii. 3Daja Tyrosii mii čohkká ábinjálmmis ja gávppaša gáiddus rittuid álbmogiiguin: Ná cealká Hearrá Ipmil:

Tyros, don leat dadjan:

“Mu čábbodat lea ollis.”

4Don leat gasku ábi,

ja du huksejeaddjit

dahke du čáppisvuođa ollisin.

527,5 Senir Hermon. Gč. 5 Mos 3,9.Senira sypressain

sii huksejedje du deahkaid,

njeide Libanonis sedera

dutnje stivlin.

6

27,6
Jes 23,1
Bašana áikkain

sii duddjojedje dutnje áirruid,

du romuid sii duddjojedje

kittelaččaid rittuid sypressain.

727,7 Eliša rittuid báiki Gaskamearas, navdimis Kypros. Gč. 1 Mos 10,4.Du borjjas gorrojuvvui

Egypta girjás beallemasas,

dat šattai du dovdomearkan.

Du beaivvášsuodji lei dahkkojuvvon

Eliša rittuid ruksesalit

ja purpurrukses láđđis.

827,8 Arvad foinikialaš gávpot Tyrosa ja Sidona davábealde.Sidona ja Arvada oaivámuččat

ledje dus suhkkin,

Semera viisát

du matrosan

9ja Gebala vuorrasat ja viisát

du dáidnádeaddjin.

Buot ábi skiippat ja mearraolbmát

bohte du lusa lonuhit gálvvuid.

1027,10 Lud, Put >Jes 66,19.Persia, Luda ja Puta olbmát

ledje du soahteveagas,

sii ledje dus soahteolmmájin.

Sii heŋgejedje galbbaideaset

ja ruovdegahpiriiddiset du gilggaide

ja dahke du goargadin.

11Arvada ja Kilikia olbmát ledje miehtá du muvrraid, ja gammadlaččat čužžo du toartnain. Sii heŋgo njuollaskuohpuideaset juohke sadjái miehtá du muvrraid ja dahke du čáppisvuođa ollisin.

1227,12 Taršiš hápmangávpot dahje guovlu gáiddus rittuin; navdimis Gaskameara oarjjageahčen. >1 Mos 10,4.Taršiš gávppašii duinna, danin go dus ledje buotlágáš gálvvut. Sii mákse gálvvuid silbbain, ruvddiin, daniin ja lajuin. 1327,13 Javan, Tubal ja Mešek >Jes 66,19.Javan, Tubal ja Mešek gávppašedje duinna ja adde máksun šlávaid ja veaikelihtiid. 1427,14 Togarma Tubala nuorttabealde (v. 13), Armenias.Bet Togarma olbmot mákse du gálvvuid vovdnaheasttaiguin, riidenheasttaiguin ja mulaiguin. 15Rhodosa olbmot gávppašedje duinna, ja máŋga eará sullo ledje dus gávpeguoibmin. Sii adde máksun elefántabániid ja ebenmuora. 16Edom gávppašii duinna, danin go dus ledje ollu gávpegálvvut. Sii mákse du gálvvuid turkosaiguin, purpurrukses ulluin, hervejuvvon láđđiin ja fiidnámus beallemasain, korállaiguin ja rubiinnaiguin. 1727,17 Minnit gávpot Ammonis. Gč. Duop 11,33.27,17 balsamiin balsam.Juda ja Israel gávppašedje duinna ja mákse du gálvvuid Minnita nisuiguin, gáhkuiguin, honnegiin, oljjuin ja balsamiin. 1827,18 Helbon gávpot Damaskusa davábealde.Damaskus gávppašii duinna, su geasuhii du buotlágáš gálvvuid eatnatvuohta. Sii mákse daid Helbona viinniin, Sahara ulluin 1927,19 Usal gávpeguovddáš Lulli-Arabias. kassia kassiamuora bárkkus dahkkojuvvon njálggahájat ávnnas, mii adnojuvvui parfyman.ja Usala viinniin. Don ožžot gálvvuinat maiddái bargojuvvon ruovddi, kassia ja kalmusa. 2027,20 Dedan >25,13.Dedan gávppašii duinna, sii vuvde dovgosiid. 21Arabia ja buot Kedara oaivámuččat gávppašedje duinna ja bukte dutnje lábbáid, vierccaid ja bohkáid. 2227,22 Saba ja Rama Lullinuorta-Arabias.Saba ja Rama gávpeolbmát gávppašedje duinna ja mákse du gálvvuid buoremus máistagiiguin ja buotlágán divrras geđggiiguin ja golliin. 2327,23 Harran, Kanne ja Eden Mesopotamias. Kilmad dovdameahttun báiki.Harran, Kanne, Eden, Assur ja Kilmad gávppašedje duinna. 24Sii vuvde ávvubiktasiid, oalgebiktasiid mat ledje duddjojuvvon ruksesalit ullus, girjás gággásiid, máŋggaivdnásaš gokčasiid ja nannosit gerdojuvvon báttiid. Dakkáriiguin sii gávppašedje. 2527,25 Taršiša-skiippat stuorra skiippat mat johte Gaskamearas.Taršiša-skiippat suvde du gálvvuid.

Bahkka, lossadin lástejuvvon

don ledjet gasku ábi.

26Du suhkkit dolvo du stuorra čáziide,

muhto nuortabiegga skálbmii du

gasku ábi.

27Bođii du heavvaneami beaivi. Don vudjot ábi čiekŋalassii oktan dávviriiddátguin ja buot gálvvuidatguin, mearraolbmáidatguin ja matrosaiddátguin, dáidnádeddjiidatguin, gávppašeddjiidatguin ja buot soahteolbmáidatguin geat ledje duinna.

28Du matrosaid heahtečuorvasat

doarggistahttet mearragáttiid,

29ja suhkkit vulget skiippasteaset,

mearraolbmát mannet gáddái,

buot ábi matrosat.

30

27,30
26,17
Alm 18,919
Sii bárgot morrašis,

vuobaidit bahččagit du geažil.

Sii botkkuhit muoldda oaivviset ala

ja fieradit gunas.

3127,31 horstta >7,18.Sii ráhkejit oaivviset báljisin

ja gárvodit horstta,

čirrot bahččagit du

ja luibmet.

32Morrašis sii lávlugohtet

dutnje morašlávlaga:

“Gii lei Tyrosa veardásaš,

dan ladni mii lei gasku ábi?”

33Gos du gálvvut bohte gáddái, de álbmogiid dárbbut devdojuvvojedje, buotlágán gálvvuidatguin don riggudit eatnama gonagasaid.

34Dál don leat skálbmejuvvon merrii,

vudjon ábi čieŋalvuhtii,

du gálvvut ja du veahka

leat vudjon oktan duinna.

35

27,35
32,10
Riddoeatnamiid ássit

leat gáfestuvvan du vuorbbi dihte,

gonagasat soiget ja gehččet suorganemiin,

sin ámadajut botnjasit balus.

36

27,36
28,19
Dat geat gávppašit álbmogiiguin,

healkkehit.

Don leat šaddan suorggahussan,

don leat jávkan agibeaivái.