Uuši Šana vienankarjalakši (KAR11)
9

Apostolin valta

91Eikö miula ole omua valtua? Enkö mie ole apostoli? Enkö ole nähnyn Iisussua Hristossua, miän Hospotie? Eikö še ole miun työn tuloš, jotta työ rupesija uškomah Hospotih? 2Kun muut ei piettäne milma apostolina, tiän apostoli mie ainaški olen. Työ iče oletta tovissuš šiitä, jotta mie olen Hospotin apostoli.

3Niijen ieššä, ket milma suutitah, mie puolistauvun näin: 4Eikö meilä ois valtua šyyvvä ta juuvva? 5Eikö meilä ois valtua ottua matkah omua naista, uškočikkuo, niin kuin ruatah muut apostolit, Hospotin vellet ta Kifa? 6Olemmako mie ta Varnava ainuot, kenen pitäy omilla käsillä tienata elätyš? 7Onko šemmoista saltattua, ken sluušiu omilla rahoilla? Issuttaisko ken viinasatun ta ei šöis šen marjoja? Ta eikö še, ken paimentau lampahie ta kosie, juo niijen maituo?

8En täššä pakaja yksistäh šitä, mitä ihmiset ajatellah näistä as's'oista, vet Sakona niise šanou šamua. 9Onhan Moissein Sakonašša šanottu: «Elä šivo kiini puimašša olijan härän šuuta». Häristäköš Jumala täššä huolehtiu? 10Eiköš Hiän šano tätä meitä varoin? Tietyšti! Meitä varoinhan on kirjutettu: «Kyntäjän pitäy kyntyä ta puijan puija šiinä toivošša, jotta šuau pellon tulošta oman ošan». 11No kun myö kylvimä teih henkellisen kylvön, niin oisko še liijan äijän, još leikkuasima teiltä muallista eluo? 12Kun muilla ollou valta šuaha teiltä mitänih, eikö meilä ole vielä šuurempi valta? Kuitenki myö emmä ole käyttän tätä valtua. Keššämmä mitä vain, jotta emmä šuinki ois haittana Hristossan Hyvän Viessin leviemisellä.

13Ettäkö tiijä, jotta jumalankojissa ruatajat papit šuahah šieltä oma ruoka? Ta ne, ket ruatah uhrialttarin luona, šuahah alttarilla pannuista uhriloista oman ošan? 14Šamoin Hospoti käški, jotta ken Hyvyä Viestie šanelou, šen on šuatava piänelätyš šiitä ruavošta. 15Ka mie en ole käyttän hyväkšeni tätä valtua. Enkä kirjuta tätä šitä vaššen, jotta vuatisin tämmöistä ičelläni. Mie ennein kuolisin! Täštä olen ylpie, eikä kenkänä voi kiskuo miulta šitä, mistä olen ylpie. 16Šiinä, jotta šanelen Hyvyä Viestie, miula ei ole mitänä ylpeilömistä. Miun on pakko niin ruatua. Paha miut perikkäh, kun en Hyvyä Viestie šanelle! 17Kun mie šanelisin šitä omašta tahošta, niin voisin vuatie palkkua. A kun kerran en šanele šitä omašta tahošta, niin mie vain ruan šitä työtä, mi miula annettih. 18Mipä šilloin on miun palkka? Še, jotta šanelen Hyvyä Viestie Hristossašta ilmain palkkua, enkä käytä hyväkšeni šitä valtua, min miula antau tämä työ.

19Miula on oma valta, en ole kenenkänä orja. Olen kuitenki ruvennun kaikkien orjakši, jotta voittasin Hristossalla niin äijän ihmisie kuin šuinki voin. 20Jotta šaisin Hristossan omiksi jevreilöitä, elin hiän kera ollešša kuin jevrei. Jotta šaisin Hänen omiksi Sakonan mukah eläjie, mieki olin kuin Sakonan mukah eläjä. 21Jotta šaisin Hänen omiksi Sakonatta eläjie, heijän joukošša elin niin kuin miula niise ei ois Sakonua. Vaikka en mie tietyšti ilmain Jumalan sakonua ole – onhan miula Hristossan sakona. 22Jotta šaisin heikkoja Hristossan puolella, olin hiän kera kuin iče niise oisin heikko. Kaikilla mie olen ollun kaikkena, jotta voisin pelaštua hoti muutomie. 23Tämän mie ruan Hyvän Viessin tähen, jotta ičeki šaisin šiitä tulijan plahoslovenjan.

24Työ vet tiijättä, jotta kaikki kilpailušša juoksijat juoššah, a vain yksi šuau palkinnon. Šentäh juoškua niin, jotta šaisija šen! 25Kaikki kilpailijat pietäh iččieh lujašša kurissa, juoksijat šitä vaššen, jotta voittua venčča. A še venčča ruttoh kuivau. Myö piemmä iččienä lujašša kurissa, kun tahomma voittua ikuhisen venčan. 26Šentäh mie en juokše tyhjäh, enkä nyrkkeilleššä piekšä ilmua. 27Mie pien oman runkon kurissa ta pakotan šen tottelomah, jotta toisilla Hyvyä Viestie šanellešša milma iččieni ei hylättäis.

10

Varotuš valehjumalilla kumartelomisešta

101Vellet, tahon muissuttua teilä, jotta kaikki miän tuatot matattih pilven juohattamina ta aššuttih meren poikki. 2Šiinä pilveššä ta mereššä hiät kaikki kaššettih Moissein kera kulkijiksi. 3Kaikin hyö šyötih šamua henkellistä ruokua 4ta juotih šamua henkellistä juotavua. Hyö niätšen juotih šiitä henkelliseštä kallivošta, mi kulki hiän kera. Še kallivo oli Hristossa. 5Kuitenki monie heistä Jumala ei hyväkšyn, ta hyö kuoltih tyhjäššä muašša. 6Kaikki tämä on meilä varotukšena. Miän ei pie himoilla pahua, niin kuin hyö ruattih. 7Elkyä ruvekkua kumartelomah valehjumalilla niin kuin eryähät heistä. Pyhissä Kirjutukšissa šanotah heistä näin: «Rahvaš istuutu šyömäh ta juomah, ta šiitä hyö nouštih pläššimäh». 8Elkä ruvekka huoruimah niin kuin muutomat heistä; heitä kuoli yhtenä päivänä kakšikymmentäkolmetuhatta. 9Miän ei pie kuotella, kuin pitälti Hospoti keštäy, ennein kuin kurittau meitä, niin kuin muutomat heistä ruattih; hyö kuoltih kiärmehen puromih. 10Elkyä valittakkua niin kuin muutomat heistä; hiät tappo šurmananheli.

11Kaikki, mitä tuattoloilla kävi, on meilä varotukšena. Še on kerrottu opiksi meilä, kenen ošana on elyä aikojen lopušša. 12Ken smiettiy, jotta šeisou, kaččokkah, jotta ei lankieis. 13Konša teitä muanitetah pahah, niin muistakkua, jotta šamalla keinoin muanitetah kaikkie ihmisie. Jumalah voipi luottua. Hiän ei anna muanitella teitä yli tiän voimien. Yheššä muanitukšen kera Hiän näyttäy poispiäšyn šiitä, niin jotta voitta šen keštyä.

14Šentäh, armahat vellet, pisykkyä erošša valehjumalilla kumartamisešta. 15Pakajan teilä niin kuin šemmosilla, kellä on mieltä piäššä. Tuumaikua iče, mitä mie šanon. 16Kun myö plahoslovimma pričastien viinamal'l'an ta juomma šiitä, niin emmäkö myö tämän mal'l'an kautti piäše ošallisiksi Hristossan Vereštä? Ta kun myö katkualemma ta šyömmä pričastieleivän, niin emmäkö myö tämän leivän kautti piäše ošallisiksi Hristossan Runkošta? 17Leipä on yksi, ta niin myöki olemma yksi runko, vaikka meitä on äijän, šentäh kun kaikin šyömmä tuošta yheštä leiväštä. 18Tuumaikua Israelin rahvašta! Eikö papit, ket šyyvväh alttarilla pantuo uhrilihua, liitytä yhteh toini toisen kera ta iče Jumalan kera? 19Mitä mie tahon tällä šanuo? Šitäkö, jotta valehjumalilla uhratulla lihalla ois mitä merkityštä tahi jotta valehjumalat oltais tovellisie? 20En tietyšti! A konša toisenvieroset uhratah, niin hyö uhratah piessoilla eikä Jumalalla. Enkä mie taho, jotta teilä ois yhtevyš piessoih. 21Työ että voi juuvva Hospotin mal'l'ašta, kun juonetta piessojen mal'l'ašta. Ettäkä voi šyyvvä Hospotin stolašša, kun šyönettä piessojen stolašša. 22Ruohimmako myö šiännyttyä Hospotie? Olemmako myö muka Häntä voimakkahampie?

Ruatakkua kaikki Jumalan kunnivokši

23«Miula on valta ruatua kaikkie» – ka ei kaikešta ole hyötyö. «Miula on valta ruatua kaikkie» – ka ei kaikešta ole apuo. 24Ei nikenen pie tavotella omua hyötyö, jokahini tavotelkah toisien parašta. 25Šyökyä kaikkie, mitä lihakaupoissa myyvväh. Omanhenken rauhan tähen elkyä kyšelkyä, mitä lihua še on. 26«Mua ta kaikki, mitä šiinä on, on Hospotin». 27Kun šemmoni ihmini, ken ei ušo, kuččuu tiät luokšeh ta työ tahotta lähtie, niin mitänä kyšelömättä šyökyä kaikkie, mitä teilä taritah. 28A kun ken šanonou teilä: «Tämä on valehjumalilla uhrattuo lihua», niin jättäkkyä še šyömättä tuon šanojan vuokši, omanhenken rauhan vuokši. Niätšen mua ta kaikki, mitä šiinä on, on Hospotin. 29En tarkota tiän omuahenkie, kun tuon toisen. Mintäh antasin toisen ihmisen omanhenken miärätä, mitä mie šuan ruatua? 30Kun mie kiitän Jumalua ruuvvašta, mintäh milma moititah šiitä, mistä iče kiitän? 31Niin jotta šyöttäkö työ vain juotta, vain ruattako mitänih muuta, ruatakkua kaikki Jumalan kunnivokši. 32Elkyä ruatakkua mitänä šemmoista, mi on riähkä jevreijen šilmissä tahi kreikkalaisien šilmissä tahi Jumalan uškojakunnan šilmissä. 33Mie niise reistuan olla aina kaikilla hyvä. En tavottele ičelläni hyötyö, kun muijen ihmisien parašta, jotta hyö pelaššuttais.

11

Mintäh naisen pitäy peittyä piä?

111Ottakkua miušta mallie, niin kuin mie otan Hristossašta. 2Kiitän teitä šiitä, vellet, jotta aina muissatta milma ta elättä miun antamien opaššukšien mukah. 3Tiän pitäy kuitenki tietyä, jotta jokahisen miehen piä on Hristossa, naisen piä on mieš ta Hristossan piä on Jumala. 4Kun miehellä ollou lakki piäššä, konša hiän moliutuu tahi ilmottau Jumalan viestie, hiän häpyäy omua piätäh. 5A kun naini ollou pal'l'ahin päin, konša moliutuu tahi ilmottau Jumalan viestie, hiän niise häpyäy omua piätäh. Še on šama kun häneltä ois ajeltu piä pal'l'ahakši. 6Kun naini ei peittäne piätä, niin antakkah hiän leikata tukatki. Ka kun kerran naisen on häpie leikata tahi ajua tukat, niin hänen pitäy peittyä piä.

7Miehen ei pie peittyä piätäh, šentäh kun hiän on Jumalan kuva ta kunnivo. A naini on miehen kunnivo. 8Mieštä ei luajittu naisešta, kun naini mieheštä. 9Eikä mieštä luajittu naista vaššen, kun naini mieštä vaššen. 10Šentäh anhelien takie naisella pitäy olla piäššä peite merkiksi šiitä, jotta hiän on toisen vallan alla. 11Kummiski Hospotin ieššä ei ole naista ilmain mieštä eikä mieštä ilmain naista. 12Niin kuin naini luajittih mieheštä, šamoin mieš aina šyntyy naisešta. Ka kaikki on lähtösin Jumalašta. 13Tuumaikua iče, paššuauko naisen moliutuo Jumalalla pal'l'ahin päin. 14Eikö iče luontoki opašša teitä, jotta miehen on häpie pityä pitkie tukkie, 15ka naisella še on kunnivo. Pität tukat on annettu naisella peittiekši. 16A kun ken tahtonou kiistyä vaštah, niin tietäkkäh, jotta tämmöni tapa on meilä ta Jumalan uškojakunnilla.

Mitein pitäy šyyvvä pyhä vero?

17Näitä neuvoja antuas's'a miun pitäy ni moittie teitä. Konša työ keräyvyttä yhteh, teilä on šiitä enämpi vahinkuo kuin hyötyö. 18Enšistäh mie olen kuullun, ta ošittain ušonki šiih, jotta teilä on riitoja uškojakunnašša. 19Tietyšti tiän joukošša pitäyki olla eri mielijä, jotta näkyis, keneh teistä voit uškuo. 20Konša työ keräyvyttä yhteh ta šyöttä, niin šitä ei voi pityä Hospotin pyhänä verona11:20-21 Alkukirikön uškojat tuotih koista šyömistä ta juomista ta šyötih yheššä vero. Šyönnin jälkeh hyö otettih pričastieta., 21šentäh kun jokahini kiirehtäy šyyvvä omie evähie. Ta niin yksi on näläššä, a toini juovukšissa. 22Ettäkö voi šyyvvä ta juuvva koissa? Vain vähekšittäkö työ Jumalan uškojakuntua? Tahottako hävätä niitä, kellä ei ole ruokua? Mitä miun pitäis teilä šanuo? Kiittyäkö teitä täštä? Varmašti en kiitä.

23Hospotilta šain tietyä tämän, min olen teiläki opaštan: Hospoti Iisussa šinä yönä, kuna Hänet petettih, otti leivän, 24passipoitti Jumalua, katko leivän ta šano: «Ottakkua ta šyökyä. Tämä on Miun Runko tiän puolešta katattu. Ruatakkua tämä Miun muissokši.» 25Šamoin Hiän otti veron jälkeh mal'l'an ta šano: «Tämä mal'l'a on Miun Verellä lujitettu Uuši Šopimuš. Niin rikeneh kuin šiitä juotta, ruatakkua še Miun muissokši.»

26Niin rikeneh kuin työ šyöttä tätä leipyä ta juotta täštä mal'l'ašta, työ tovissatta Hospotin kuolomašta šiih šuate, kuni Hiän ei tule. 27Šentäh, ken kunnivoja antamatta šyöy tätä leipyä tahi juou Hospotin mal'l'ašta, še häpäšöy Hospotin Runkon ta Veren. 28Jokahini tutkikkah omua šytäntäh, šiitä vašta šyökäh tätä leipyä ta juokah täštä mal'l'ašta. 29Ken šyöy ta juou ajattelomatta, jotta šiinä on Hospotin Runko, še tienuau tämmösellä šyömisellä ta juomisella ičelläh suutun. 30Tämän takie tiän joukošša on äijän voimattomie ta läsijie ta monet on jo kuoltu. 31Kun myö iče tutkisima iččienä, niin emmä joutuis suutittaviksi. 32No kun Hospoti suutiu ta kurittau meitä, niin šilloin meitä ei suutita yheššä tämän muailman kera.

33No niin, velleni, konša keräyvyttä šyömäh yhtehistä veruo, vuottakkua toini toista. 34Še, kellä on nälkä, šyökäh koissah, jotta tiän keräytymini ei koituis teilä kuritukšekši. Muita neuvoja annan šinne tultuoni.