Davvisámegiel Biibbal 2019 (Biibbal)
2

Heajat Kanas

21

2,1
4,46
Vahku goalmmát beaivvi dollojuvvojedje heajat Kanas Galileas. Jesusa eadni lei doppe, 2ja maiddái Jesus ja su máhttájeaddjit ledje bovdejuvvon heajaide. 3De váilugođii viidni, ja eadni dajai Jesusii: “Sis ii leat viidni.” 4
2,4
7,630
8,20
13,1
2,4 nisson Cealkin lea duođalaš, muhto ii leat gutneheapme. Vrd. 4,21; 19,26; 20,13.Jesus celkkii: “Mii mus lea dahkamuššan duinna, nisson? Mu áigi ii leat velá boahtán.” 5
2,5
1 Mos 41,55
Su eadni dajai bálvaleddjiide: “Maid ihkinassii son didjiide dadjá, dan dahket.”

6

2,6
Mark 7,3č
2,6 buhtistanmeanuid buhtisvuohta. guokte … golbma áŋkara sullii 70 ja 105 lihttera ▶ mihttu ja deaddu.Das ledje guhtta geađgečáhcelihti juvddálaččaid buhtistanmeanuid várás; guhtege lihtti gesii birrasii guokte dahje golbma áŋkara. 7Jesus celkkii bálvaleddjiide: “Devdet lihtiid čáziin.” Ja bálvaleaddjit devde daid gitta ravddaid dássái. 82,8 headjaverddii Lei dábálaš ahte muhtin headjaguossis lei erenoamáš ovddasvástádus bearráigeahččat borramuša; dat adnojuvvui gudnin.De son celkkii: “Goivot dál ja dolvot headjaverddii”, ja sii dolvo. 9Headjaverdde máisttii čázi mii dál lei šaddan viidnin. Son ii diehtán gos viidni lei boahtán, muhto bálvaleaddjit geat ledje goivon čázi, gal dihte. Son rávkkai irggi 10ja dajai sutnje: “Buohkat guossohit vuos buori viinni ja de, go guossit juhkaluvvet, buktet heajubu. Muhto don leat vurken buori viinni gitta dássážii.”

11

2,11
1,14
Dát lei vuosttaš Jesusa mearkkain, ja son dagai dan Kanas Galileas. Son almmustahtii dainna iežas hearvásvuođa, ja su máhttájeaddjit osko sutnje.

12Das maŋŋil Jesus ja su eadni, vieljat ja máhttájeaddjit manne Kapernaumii ja orro doppe muhtun beivviid.

Jesus buhtista tempela

13

2,13
6,4
11,55
Juvddálaččaid beassášbasit lahkanedje, ja Jesus vulggii Jerusalemii. 142,14 ruhtacuvkeheaddjit Olbmot eai sáhttán máksit tempelvearu romalaš dahje greikalaš ruđain, danne go minttain ledje báhkinlaš govat.Tempelis son oinnii daid geat ledje vuovdimin vuovssáid, sávzzaid ja duvváid. Doppe ledje čohkkámin maiddái ruhtacuvkeheaddjit. 15De son dagai oarrabihtáin spižá ja ájii olggos tempelis buohkaid oktan sávzzaiguin ja vuovssáiguin. Son biđgii ruhtacuvkeheddjiid ruđaid ja gomihii sin bevddiid. 16
2,16
Sak 14,21
Daidda geat vuvde duvváid, son celkkii: “Dolvot dáid eret! Allet daga mu Áhči viesu gávpeviessun!” 17
2,17
Sál 69,10
Dalle su máhttájeaddjit muitájedje mii čállagiin daddjojuvvo: Buolli áŋgirvuohta du viesu dihte loaktá mu.

18

2,18
Matt 12,38
16,1
21,23
Joh 4,48
6,30
Juvddálaččat dadje sutnje: “Man mearkka don čájehat midjiide, go dagat dákkáriid?” 19
2,19
Matt 26,61
Jesus vástidii: “Gaikkodehket dán tempela, de mun čuoččáldahtán dan golmma beaivvis.” 202,20 Njealljelogiguhtta jagi Stuorra tempela huksen álggahuvvui sullii 20 o.Kr.Dalle juvddálaččat dadje: “Dát tempel lea huksejuvvon njealljelogiguhtta jagi, ja don čuoččáldahtát dan fas golmma beaivvis!” 21
2,21
1 Kor 6,19
Muhto tempel maid Jesus oaivvildii, lei su iežas rumaš. 22
2,22
Luk 24,6eč
Joh 12,16
14,26
Go son dasto lei čuožžilan jábmiid luhtte, de máhttájeaddjit muitájedje ahte son lei cealkán dán, ja sii osko čállagii ja dan sátnái maid Jesus lei sárdnon.

23

2,23
7,31
8,30
10,42
11,45
12,1142
Go Jesus lei beassášbasiid Jerusalemis, de eatnagat osko su nammii, go sii oidne mearkkaid maid son dagai. 24Muhto Jesus ii čájehan sidjiide luohttámuša, danin go son dovddai sin buohkaid. 25Son ii dárbbašan ovttage duođaštusa olbmo birra, danin go son ieš diđii mii olbmo siste lea.

3

Jesus ja Nikodemus

31

3,1
7,50
19,39
De lei muhtun olmmái gean namma lei Nikodemus. Son lei farisealaš ja juvddálaččaid ráđi lahttu. 2
3,2
9,1633
Son bođii Jesusa lusa ihkku ja dajai: “Rabbi, mii diehtit ahte don leat oahpaheaddji gii leat boahtán Ipmila luhtte. Ii oktage máhte dahkat dakkár mearkkaid go don muđui go Ipmil lea suinna.” 3
3,3
1,13
Jak 1,18
1 Pet 1,23
1 Joh 5,118
3,3 Duođaid, duođaid Dajaldat adnojuvvo 25 geardde dán evangeliumis. Duođaid lea hebreagiel sátni amen, “dat lea vissis ja duohta”. ▶ amen. ođđasis sáhttá maid jorgaluvvot “badjin”. Vrd. 3,31; 19,11.Jesus vástidii: “Duođaid, duođaid, mun cealkkán dutnje: Jos olmmoš ii riegát ođđasis, de son ii beasa oaidnit Ipmila riikka.” 4Nikodemus jearai: “Mo olmmoš sáhttá riegádit go lea boaris? Mo sáhttá boares olmmoš riegádit, iihan son sáhte beassat eatnis goaŧu sisa fas ja riegádit ođđasis?” 5
3,5
Apd 22,16
1 Kor 6,11
Ef 5,26
2 Tim 1,9
Tit 3,5
Jesus vástidii: “Duođaid, duođaid, mun cealkkán dutnje: Dat gii ii riegát čázis ja Vuoiŋŋas, ii sáhte beassat Ipmila riikii. 6Mii lea riegádan oaččis, dat lea oažži, ja mii lea riegádan Vuoiŋŋas, dat lea vuoigŋa. 7Ale imaštala go mun celken dutnje: ‘Dii fertebehtet riegádit ođđasis.’ 8
3,8
Sárd 11,5
3,8 Biegga Sihke greikka- ja hebreagillii dát sátni sáhttá mearkkašit “biegga”, “vuoiŋŋanas” ja “vuoigŋa”.Biegga bossu gosa dáhttu. Don gulat dan šuvvamin, muhto it dieđe gos dat boahtá ja gosa manná. Nu lea maiddái juohkehaččain gii lea riegádan Vuoiŋŋas.” 9Nikodemus jearai: “Mo visot dát lea vejolaš?” 10Jesus vástidii: “Itgo don, Israela oahpaheaddji, dan ipmir? 11
3,11
3,32
8,2628
Duođaid, duođaid, mun cealkkán dutnje: Mii sárdnut dan maid diehtit ja duođaštit dan maid leat oaidnán, muhto dii ehpet váldde vuostá min duođaštusa. 12Jos dii ehpet oskko go mun sárdnidan didjiide eatnanlaš áššiid, de mo sáhttibehtet oskut go mun sárdnidan didjiide almmálaš áššiid!

13

3,13
Sát 30,4
Joh 6,62
Ef 4,9
3,13 Ođđaset giehtačállosat lasihit: “gii lea almmis”.Ii oktage leat mannan bajás albmái earret su guhte lea boahtán almmis: Olbmobárdni. 14
3,14
4 Mos 21,8č
3,14 bajiduvvot Greikkagillii sátni mearkkaša sihke “bajidit” (russiinávlet) ja “alidit”. Vrd. 8,28; 12,32.Nugo Moses bajidii gearbmaša meahcis, nu Olbmobárdnige ferte bajiduvvot, 15vai juohkehaš gii osku sutnje, oažžu agálaš eallima. 16
3,16
1,18
Rom 8,32
1 Joh 4,9č
Dasgo nu lea Ipmil ráhkistan máilmmi ahte son attii áidnoriegádan Bártnis, vai dat gii osku sutnje ii láhppo, muhto oažžu agálaš eallima. 17
3,17
8,15
12,47
Ipmil ii vuolggahan Bártnis máilbmái dubmet máilmmi, muhto vai máilbmi bestojuvvo su bokte. 18
3,18
5,24
Dat gii osku sutnje, ii dubmejuvvo, muhto dat gii ii oskko, lea juo dubmejuvvon, danin go son ii leat oskon Ipmila áidnoriegádan Bárdnái. 19
3,19
1,59eč
Ja dát lea duopmu: Čuovga lea boahtán máilbmái, muhto olbmot ráhkistedje seavdnjada eambbo go čuovgga, dasgo sin dagut ledje bahát. 20
3,20
Ef 5,13
Dat gii dahká bahá vašuha čuovgga iige boađe čuovgga ovdii, amaset su dagut boahtit albmosii. 21Muhto dat gii doahttala duohtavuođa, boahtá čuovgga lusa, vai boahtá albmosii ahte son dahká dan maid Ipmil dáhttu.”

Johannes gásttašeaddji duođaštus

22

3,22
4,1č
Das maŋŋil Jesus vulggii máhttájeddjiidisguin Judeai. Son orui doppe singuin muhtun áiggi ja gásttašii. 23Maiddái Johannes gásttašii; son lei Ainonis, Salima lahka, danin go doppe lei ollu čáhci, ja olbmot bohte dohko gásttašuvvot. 24
3,24
Matt 4,12
14,3
Dasgo Johannes ii lean oainnat vel bálkestuvvon giddagassii. 25De čuožžilii nággu buhtástusas Johannesa máhttájeddjiid ja muhtun juvddálaččaid gaskii. 26
3,26
1,19eč
Máhttájeaddjit manne Johannesa lusa ja dadje: “Rabbi, dál lea gásttašišgoahtán maiddái dat olmmái gii lei duinna don bealde Jordana ja gean birra don duođaštit, ja buohkat mannet su lusa.” 27
3,27
19,11
1 Kor 4,7
Johannes vástidii: “Ii oktage oaččo maidege jos dat ii addojuvvo sutnje almmis. 28Dii sáhttibehtet ieža duođaštit ahte mun celken: ‘In mun leat Messias. Mun lean vuolggahuvvon mannat su ovdal.’ 29
3,29
Jes 62,5
Matt 9,15
2 Kor 11,2
Ef 5,23eč
Alm 19,7
Irgi lea dat geas lea moarsi. Muhto irggi ustit gii čuožžu ja guldala su, illuda go gullá su jiena. Nu illudan munge, ja mu illu lea dál šaddan ollisin. 30Son ferte stuorrut, muhto mun uhccut.

31

3,31
8,23
1 Kor 15,47
1 Joh 4,5
Son gii boahtá badjin, lea buohkaid badjel. Dat gii boahtá eatnamis, gullá eatnamii ja sárdnu eatnanlaš áššiid. Son gii boahtá almmis, lea buohkaid badjel. 32
3,32
3,11+
Son duođašta dan maid lea oaidnán ja gullan, muhto ii oktage váldde su duođaštusa vuostá. 33Dat gii váldá su duođaštusa vuostá, nanne ahte Ipmil sárdnu duođa. 34Son gean Ipmil lea vuolggahan, sárdnu Ipmila sániid, danin go Ipmil addá Vuoiŋŋa mihtitkeahttá. 35
3,35
Matt 11,27Joh 5,2013,3
Áhčči ráhkista Bártni ja lea addán buot su gihtii. 36
3,36
1 Joh 5,12
Das gii osku Bárdnái, lea agálaš eallin. Dat gii ii dáhto oskut Bárdnái, ii beasa oaidnit eallima, muhto Ipmila moarri bissu su badjelis.”

4

Jesus ja samarialaš nisson

41

4,1
3,2226
4,1 Jesus Máŋgga boares giehtačállosis lea “Hearrá”.Go Jesus bođii diehtit ahte farisealaččat ledje gullan ahte son čohkkii eambbo máhttájeddjiid ja gásttašii eanebuid go Johannes – 2vaikko Jesus ieš ii gásttašan, muhto su máhttájeaddjit – 3de son vulggii Judeas ja manai fas Galileai. 4Son fertii vádjolit Samaria čađa. 5
4,5
Jos 24,32
Mátkkis Jesus bođii gávpogii man namma lei Sykar. Dan lahka lei eananbihtá maid Jakob lei addán bárdnásis Josefii, 64,6 guđát diimmu sullii diibmu 12. idja ja beaivi.ja doppe lei Jakoba gáivo. Jesus lei váiban mátkkis ja čohkánii gáivvo gurrii. Lei gaskabeaivi, guđát diimmu lahka.

7De bođii muhtun samarialaš nisson viežžat čázi, ja Jesus celkkii sutnje: “Atte munnje juhkat.” 8Máhttájeaddjit ledje mannan gávpogii oastit borramuša. 9

4,9
Luk 9,52č
Nisson dajai: “Mo don gii leat juvddálaš, bivddát juhkamuša mus, samarialaš nissonis?” Dasgo juvddálaččat eai guoibmádala samarialaččaiguin. 10
4,10
Jer 2,13
Joh 7,37eč
Alm 21,6+
Jesus celkkii nissonii: “Jos don dovddašit Ipmila attáldaga ja dieđášit gii dus bivdá juhkamuša, de don ieš bivddášit sus, ja son attášii dutnje ealli čázi.” 11Nisson dajai: “Hearrá, iihan dus leat lihtti, ja gáivo lea čieŋal. Gos don dalle válddát dan ealli čázi? 12
4,12
8,53
It suige don leat stuorit go min áhčči Jakob geas mii leat ožžon dán gáivvo? Son ieš jugai dán gáivvo čázi, ja maiddái su bártnit ja šibihat.” 13Jesus vástidii sutnje: “Gii juhká dán čázi, dat goiká fas. 14
4,14
Jes 58,11
Joh 6,35
7,37eč
Muhto gii juhká dan čázi maid mun attán, dat ii goikka šat goassege. Dat čáhci maid mun attán, šaddá su siste ájan mii álo golgá ja addá agálaš eallima.” 15Nisson dajai: “Hearrá, atte munnje dan čázi, vai mun in goassege šat goikka inge dárbbaš dáppe viežžat čázi.”

16Jesus celkkii sutnje: “Mana viežžat iežat boatnjá.” 17Nisson vástidii: “Ii mus leat boadnjá.” Jesus celkkii: “Don sárdnot duođa go dadjet ahte dus ii leat boadnjá. 18Vihtta boatnjá dus leat leamaš, ja dat gii dus dál lea, ii leat du boadnjá. Das don sárdnot duođa.” 19

4,19
Matt 16,14
21,1146
Mark 6,8
Luk 7,16
24,19
Joh 9,17
Nisson dajai: “Hearrá, mun oainnán ahte don leat profehta. 20
4,20
5 Mos 12,511
Sál 122,3č
4,20 áhčit áhčči. dán váris Garisim, samarialaččaid bassi várri, gos ovdal lei leamaš samarialaččaid tempel.Min áhčit leat rohkadallan Ipmila dán váris, muhto dii dadjabehtet ahte Jerusalemis lea rievttes báiki rohkadallat.” 21Jesus vástidii: “Jáhke munnje, nisson, áigi boahtá go dii ehpet rohkadala Áhči dán váris ehpetge Jerusalemis. 22
4,22
Jes 2,3
Rom 9,4č
11,18
Dii rohkadallabehtet dan maid ehpet dovdda, muhto mii rohkadallat dan maid dovdat, danin go bestojupmi boahtá juvddálaččain. 23Muhto áigi boahtá, ja dat lea dál juo, goas duohta rohkadallit rohkadallet Áhči vuoiŋŋas ja duohtavuođas. Dakkár rohkadalliid Áhčči dáhttu. 24
4,24
2 Kor 3,17
Ipmil lea vuoigŋa, ja dat geat rohkadallet su, galget rohkadallat vuoiŋŋas ja duohtavuođas.” 25
4,25
Matt 1,16
27,17
Joh 1,41
Nisson dajai: “Mun dieđán ahte Messias boahtá,” – Messias lea seammá go Kristus – “ja go son boahtá, de son almmuha midjiide buot.” 26
4,26
9,37
4,26 Mun dat lean sáhttá maid jorgaluvvot “Mun lean”. ▶ Mun lean.Jesus celkkii: “Mun dat lean, mun gii sártnun duinna.”

Jesus ja samarialaččat

27Aiddo dalle bohte su máhttájeaddjit. Sii imaštalle dan go Jesus lei sárdnumin nissoniin, muhto ii oktage jearran maid son dáhtui dahje manne son sártnui nissoniin. 28Nisson guđii čáhcelihtis dasa, manai gávpogii ja dajai olbmuide: 29“Bohtet geahččat olbmá gii lea muitalan munnje buot maid mun lean dahkan. Leažžágo son Messias?” 30De olbmot vulge gávpogis ja bohte Jesusa lusa.

31Dan botta máhttájeaddjit dadje Jesusii: “Rabbi, bora!” 32Son vástidii: “Mus lea borramuš maid dii ehpet dovdda.” 33Sii árvaledje guhtet guimmiineaset: “Leagoson muhtin buktán sutnje borramuša?” 34

4,34
Matt 4,4
Joh 6,38
Muhto Jesus celkkii: “Mu borramuš lea dat ahte mun dagan su dáhtu gii lea mu vuolggahan, ja ollašuhtán su dagu. 35
4,35
Matt 9,37č
Dii dadjabehtet: Njeallje mánu vel, ja de boahtá láddjenáigi. Muhto mun cealkkán didjiide: Gehččet! Bealddut leat juo vilggodan láddjenmuddui. 36Láddjejeaddji oažžu bálkkás dál juo, son rádjá šattuid agálaš eallimii, vai gilvi beassá illudit ovttas láddjejeddjiin. 37Dás lea duohta dát sátni: ‘Nubbi gilvá, nubbi láddje.’ 38Mun lean vuolggahan din láddjet dan maid ehpet leat bargan. Earrásat leat bargan, muhto dii beassabehtet láddjet sin barggu šattu.”

39Eatnagat dan gávpoga samarialaččain osko Jesusii go ledje gullan nissona duođašteamen: “Son muitalii munnje visot maid lean dahkan.” 40Go samarialaččat bohte Jesusa lusa, de sii dáhtto su orrut iežaset luhtte, ja son orui doppe guokte beaivvi. 41Ollu eanebut oskugohte Jesusii go gulle su sániid, 42

4,42
1 Joh 4,14
ja sii dadje nissonii: “Dál mii eat oskko šat dušše du sániid dihte. Mii leat ieža gullan su ja diehtit ahte son duođaid lea máilmmi beasti.”

Jesus buorida gonagasa virgeolbmá bártni

43Guovtte beaivvi geažes Jesus dasto vulggii Galileai. 44

4,44
Matt 13,57
Son lei ieš duođaštan ahte profehta ii adnojuvvo árvvus iežas ruovttuguovllus, 45
4,45
2,23
muhto go son bođii Galileai, de galilealaččat válde su bures vuostá. Sii ledje maid ávvudan basiid Jerusalemis ja oaidnán maid Jesus lei dahkan doppe basiid botta.

46

4,46
2,1eč
Jesus bođii fas Kanai Galileas, gos son lei dahkan čázi viidnin. Kapernaumis ásai gonagasa virgeolmmái gean bárdni lei buohcamin. 47Go son gulai ahte Jesus lei boahtán Judeas Galileai, de son vulggii Jesusa lusa ja siđai su boahtit buoridit iežas bártni gii lei juo jápmimin. 48
4,48
2,181 Kor 1,22
Jesus celkkii sutnje: “Dii ehpet oskko, jos ehpet oainne mearkkaid ja oavdduid.” 49Muhto virgeolmmái dajai: “Hearrá, boađe ovdal go mu bárdni jápmá!” 50Dalle Jesus celkkii: “Vuolgge ruoktot. Du bárdni eallá.” Olmmái oskkui Jesusa sániide ja vulggii. 51Go son lei mátkkis ruoktot, de bohte su bálvaleaddjit su ovddal ja muitaledje ahte su bárdni lei eallimin. 524,52 čihččet diimmus sullii diibmu 13. idja ja beaivi.Olmmái jearai sis, goas bárdni lei buorránišgoahtán, ja sii dadje: “Ikte čihččet diimmus dávda vulggii sus.” 53Dalle áhčči ipmirdii ahte dat lei dáhpáhuvvan aiddo dalle go Jesus celkkii sutnje: “Du bárdni eallá”, ja son ja buot su dálu olbmot osko. 54
4,54
2,11
Dát lei Jesusa nubbi mearka, ja son dagai dan go lei boahtán Judeas Galileai.