Davvisámegiel Biibbal 2019 (Biibbal)
13

Jesus bassá máhttájeddjiid julggiid

131

13,1
2,414,1228
16,1028
20,17
Beassášbasit ledje juo lahka, ja Jesus diđii ahte lei boahtán boddu go son galggai vuolgit dán máilmmis Áhči lusa. Son lei ráhkistan máhttájeddjiidis geat ledje dán máilmmis, ja son ráhkistii sin gitta loahpa rádjái.

2

13,2
Luk 22,3
Joh 13,27
Sii ledje čoahkkanan mállásiidda, ja beargalat lei juo bidjan Judasa, Simon Iskariota bártni, váibmui jurdaga ahte son beahttá Jesusa. 3
13,3
3,3516,28
Jesus diđii ahte Áhčči lei addán buot su gihtii ja ahte son lei boahtán Ipmila luhtte ja lei dál máhccamin su lusa. 4Nu son čuožžilii mállásiin, nuolai oalgebiktasa, válddii liidnesihkaldaga ja giesai dan alimiid birra. 5
13,5
1 Mos 18,3č
Luk 7,44
Joh 13,14
1 Tim 5,10
Hebr 13,2
13,5 bassagođii … julggiid Lei dábálaš vierru addit gussiide vejolašvuođa bassat julggiid. Bassan lei bargu mii dábálaččat gulai šlávaide.Dasto son leikii čázi lihttái, bassagođii máhttájeddjiid julggiid ja sihkui daid liidnesihkaldagain mii sus lei alimiin. 6Go son bođii Simon Petera buohta, de Peter dajai: “Hearrá, dongo basat mu julggiid?” 7Jesus vástidii: “Dan maid mun dál dagan, don it velá ádde, muhto maŋŋil don dan ipmirdat.” 8Peter dajai: “Don it oaččo goassege bassat mu julggiid!” Jesus vástidii: “Jos mun in basa du, de dus ii leat mihkkege osiid mus.” 9Dalle Simon Peter dajai: “Hearrá, ale basa dušše julggiid, muhto maiddái gieđaid ja oaivvi.” 10
13,10
15,3
Muhto Jesus celkkii: “Gii lea lávggodan, dat lea buhtis ja dárbbaša bassat dušše julggiid. Ja dii lehpet buhttásat, muhto ehpet buohkat.” 11
13,11
6,64
Dasgo Jesus diđii gii su beahttá. Dan dihte son celkkii: “Ehpet dii leat buohkat buhttásat.”

12Go Jesus lei bassan sin julggiid, de son gárvodii oalgebiktasa ja manai fas beavdái. Son celkkii sidjiide: “Ipmirdehpetgo dii maid mun dahken didjiide? 13

13,13
Matt 23,810
Dii gohčodehpet mu oahpaheaddjin ja hearrán, ja dii lehpet vuoigadis, danin go dat mun lean. 14
13,14
Matt 20,26eč
Luk 22,27
Jos dál mun, din hearrá ja oahpaheaddji, lean bassan din julggiid, de diinai lehpet geatnegasat bassat guhtet guimmiideattet julggiid. 15
13,15
Fil 2,5eč
1 Pet 2,21
Mun adden didjiide ovdamearkka, vai dii dahkabehtet nugo mun dahken didjiide. 16
13,16
Matt 10,24
Luk 6,40
Joh 15,20
Duođaid, duođaid, mun cealkkán didjiide: Bálvaleaddji ii leat stuorit go su hearrá, iige áirras stuorit go dat gii su lea vuolggahan. 17Go dii diehtibehtet dán ja dahkabehtet dan mielde, de lehpet ávdugasat.

18

13,18
Sál 41,10
13,18 bajidan šušmmi mu vuostá oaivil lea: “jorgalan mus eret”.Mun in oaivvil din buohkaid. Mun dieđán geaid lean válljen. Dát čála ollašuvvá: Dat gii borrá mu láibbi, lea bajidan šušmmi mu vuostá. 19
13,19
2 Mos 3,14
5 Mos 32,39
Jes 41,4
Joh 8,24
14,29
16,4
13,19 mun lean … lean Mun lean.Mun cealkkán dan didjiide juo dál, ovdal go dat dáhpáhuvvá, vai dii oskubehtet ahte mun lean dat gii lean, go dat lea dáhpáhuvvan. 20
13,20
Matt 10,40+
Duođaid, duođaid, mun cealkkán didjiide: Dat gii váldá vuostá dan gean mun vuolggahan, váldá vuostá mu, ja gii váldá vuostá mu, dat váldá vuostá su gii lea vuolggahan mu.”

21

13,21
6,71
Go Jesus lei dán cealkán, de su siskkildas dorggiidii ja son duođaštii: “Duođaid, duođaid, mun cealkkán didjiide: Okta dis beahttá mu.” 22Máhttájeaddjit gehčče guhtet guoibmáseaset eaige diehtán, gean son oaivvildii. 23
13,23
19,26
20,2
21,720
13,23 lei boradeamen … bálddas >12,2.Okta sis, dat máhttájeaddji gean Jesus ráhkistii, lei boradeamen Jesusa bálddas. 24Simon Peter nuvkkihii sutnje, vai son jearašii gean Jesus oaivvildii. 25Son mieiggastii dalle Jesusa ratti vuostá ja jearai: “Hearrá, gii dat lea?” 26Jesus vástidii: “Dat geasa mun attán dán láibebihtá.” De son buonjostii láibebihtá ja attii dan Judasii, Simon Iskariota bárdnái. 27
13,27
13,2
Go Judas lei ožžon láibbi, de Sáhtán manai su sisa. Jesus celkkii Judasii: “Daga fargga dan maid don áiggut dahkat.” 28Ii oktage beavddis ádden manne Jesus celkkii dan sutnje. 29
13,29
12,6
Go ruhtabursa lei Judasa hálddus, de muhtumat gádde ahte Jesus lei gohččon su mannat oastit juoidá basiide dahje addit attáldagaid gefiide. 30
13,30
1 Kor 11,23
Go Judas lei borran láibebihtá, de son vulggii dallánaga olggos. Lei idja.

Ođđa báhkkon

31Go Judas lei mannan, de Jesus celkkii: “Dál Olbmobárdni lea hearvásmahttojuvvon, ja Ipmil lea hearvásmahttojuvvon su siste. 32

13,32
17,1
Jos Ipmil lea hearvásmahttojuvvon su siste, de Ipmil hearvásmahttá su ieš iežas siste, ja Ipmil dahká dan fargga. 33
13,33
7,34
8,21
Mánážiiddán, oanehis bottoža mun lean ain din luhtte. Dii šaddabehtet ohcat mu, muhto mun cealkkán dál didjiide seammá maid celken juvddálaččaide: Dohko gosa mun manan, dii ehpet beasa. 34
13,34
15,12č
1 Joh 3,23
Mun attán didjiide ođđa báhkkoma: Ráhkistehket guhtet guimmiideattet. Nugo mun lean ráhkistan din, de ráhkistehket diige guhtet guimmiideattet. 35
13,35
Apd 4,32
1 Joh 3,14
Buohkat dovdet din mu máhttájeaddjin, jos dii ráhkistehpet guhtet guimmiideattet.”

Jesus einnosta Petera biehttaleami

36

13,36
21,18č
Simon Peter jearai: “Hearrá, gosa don manat?” Jesus vástidii: “Dohko gosa mun manan, don it dál sáhte boahtit muinna, muhto maŋŋil don boađát.” 37Peter dajai: “Hearrá, manne mun in dál sáhte boahtit duinna? Mun attán vaikko heaggan du ovddas.” 38Jesus vástidii: “Dongo attát heakkat mu ovddas? Duođaid, duođaid, mun cealkkán dutnje: Ovdal go vuoncávaris bišku, de don golmma geardde leat biehttalan mu.

14

Geaidnu, duohtavuohta ja eallin

141

14,1
14,27
Allos din váibmu lehko leabuheapme. Oskot Ipmilii ja oskot munnje. 2
14,2
Hebr 6,19č
Mu Áhči viesus leat ollu lanjat. Dajašingo mun muđui ahte manan gárvvistit didjiide saji? 3
14,3
17,24
1 Tess 4,16č
Mun manan gárvvistit didjiide saji, muhto boađán fas ruoktot ja vieččan din lusan, vai dii lehpet doppe gos mun lean. 4Ja dii gal diehtibehtet geainnu dohko gosa mun manan.”

5Tomas dajai sutnje: “Hearrá, eat mii dieđe gosa don manat. Mo mii de sáhttit diehtit geainnu?” 6

14,6
1,14
10,9
11,25
Jesus vástidii: “Mun lean geaidnu, duohtavuohta ja eallin. Ii oktage boađe Áhči lusa muđui go mu bokte. 7
14,7
8,19
Jos dii dovdabehtet mu, de oahppabehtet dovdat maiddái mu Áhči. Dii dovdabehtet su juo dál, diihan lehpet oaidnán su.”

8Filip dajai sutnje: “Hearrá, divtte min oaidnit Áhči, de das lea midjiide galle.”

9

14,9
1,18
12,45
Jesus vástidii: “Itgo don, Filip, dovdda mu, vaikko mun lean leamaš juo ná guhká din luhtte? Gii lea oaidnán mu, dat lea oaidnán Áhči. Mo don de sáhtát dadjat: ‘Divtte min oaidnit Áhči’? 10
14,10
7,1610,38+
Itgo don oskko ahte mun lean Áhči siste ja Áhčči lea mu siste? Go mun sártnun didjiide, de mun in sártno iešalddán: Áhčči lea mu siste ja dahká iežas daguid. 11
14,11
5,36+
Oskot munnje go mun cealkkán ahte mun lean Áhči siste ja Áhčči lea mu siste. Jos dii muđui ehpet oskko, de oskot mu daguid dihte.

12Duođaid, duođaid, mun cealkkán didjiide: Dat gii osku munnje, dahká daid daguid maid mun dagan, ja velá stuoribuidge, dasgo mun manan Áhči lusa. 13

14,13
Matt 7,7Joh 15,716
16,23č
Ja maid ihkinassii dii átnubehtet mu nammii, dan mun dagan, vai Áhčči hearvásin dahkkojuvvo Bártni bokte. 14Juos dii átnubehtet juoidá mu nammii, de mun dagan dan.

Bealušteaddji, Bassi Vuoigŋa

15

14,15
1 Joh 5,3
Jos dii ráhkistehpet mu, de dii doallabehtet mu báhkkomiid. 16
14,16
14,26
15,26
16,7
14,16 bealušteaddji Greikkagiel sánis leat máŋga mearkkašumi: veahkki, jeđđejeaddji, rávvejeaddji ja advokáhta.Mun rohkadalan Áhči, ja son addá didjiide nuppi bealušteaddji, gii bissu din luhtte agálaččat. 17Dat lea duohtavuođa Vuoigŋa. Máilbmi ii sáhte váldit su vuostá, danne go máilbmi ii oainne iige dovdda su. Muhto dii dovdabehtet su, danin go son bissu din luhtte ja lea din siste. 18In mun guođe din oarbbisin, muhto boađán din lusa. 19
14,19
7,33č
16,16
Velá oanehis bottoš, de máilbmi ii šat oainne mu. Muhto dii oaidnibehtet mu, danne go mun ealán, ja diige eallibehtet. 20
14,20
10,38+
Dan beaivvi dii áddebehtet ahte mun lean Áhččán siste ja dii lehpet mu siste ja mun din siste.

21Gii lea váldán vuostá mu báhkkomiid ja doallá daid, dat ráhkista mu. Ja mu Áhčči ráhkista dan gii ráhkista mu, ja munge ráhkistan su ja almmuhan iežan sutnje.” 22

14,22
Apd 10,40č
Judas, ii Judas Iskariot, jearai: “Hearrá, manne don almmuhat iežat dušše midjiide itge máilbmái?”

23

14,23
Alm 3,20
Jesus vástidii:

“Jos guhtege ráhkista mu, de son doallá mu sáni. Mu Áhčči ráhkista su, ja moai bohte ja ásse su lusa. 24

14,24
7,16+
Gii ii ráhkis mu, dat ii doala mu sáni. Muhto sátni maid dii gullabehtet, ii boađe mus, muhto mu Áhčis gii lea vuolggahan mu. 25Dán mun lean cealkán didjiide dál go ain lean din luhtte. 26
14,26
14,161 Joh 2,2027
Muhto Bealušteaddji, Bassi Vuoigŋa, gean Áhčči vuolggaha mu nammii, oahpaha didjiide buot ja muittuha didjiide buot maid mun lean cealkán didjiide.

Kristusa ráfi

27

14,27
Ef 2,14
Fil 4,7
Ráfi mun guođán didjiide. Iežan ráfi mun attán didjiide, in fal dakkára maid máilbmi addá. Allos din váibmu suorganehko, alletge dorvvuhuva. 28
14,28
13,1+
Diihan gulaidet maid mun celken: Mun manan eret, muhto boađán fas din lusa. Jos dii ráhkistivččiidet mu, de dii illudivččiidet go mun manan Áhči lusa, dasgo Áhčči lea stuorit go mun. 29
14,29
13,19
Dán mun cealkkán didjiide ovdal go dat dáhpáhuvvá, vai dii oskubehtet go dat dáhpáhuvvá. 30
14,30
12,31
Dás maŋás mun in sártno dinguin ollu, danne go dán máilmmi oaivámuš lea boahtimin. Sus ii leat mihkkege mus, 31
14,31
Matt 26,46
muhto máilbmi ferte beassat diehtit ahte mun ráhkistan Áhči ja dagan nugo son lea gohččon. Čuožžilehket, vulgot dáppe.

15

Duohta viidnemuorra

151Mun lean duohta viidnemuorra, ja mu Áhčči lea viidnegárdedoalli. 2

15,2
Matt 3,10
Son čuohppá mus eret juohke oavssi mii ii šaddat šaddosiid, ja juohke oavssi mii šaddada šaddosiid, son buhtista, vai dat šaddadivččii eanet šaddosiid. 3
15,3
13,10
Dii lehpet juo buhttásat dan sáni dihte maid mun lean sárdnon didjiide. 4
15,4
6,56
Bissot mu siste, de mun bisun din siste. Nugo oaksige ii sáhte šaddadit šattuid muđui go dat bissu viidnemuoras, nu ehpet diige sáhte šaddadit šattuid muđui go bissubehtet mu siste.

5

15,5
2 Kor 3,5
Mun lean viidnemuorra, dii lehpet oavssit. Dat gii bissu mu siste ja gean siste mun bisun, šaddada ollu šattuid. Almma mu haga dii ehpet máhte dahkat maidege. 6Gii ii biso mu siste, dat lea dego luovvanan oaksi: Dat bálkestuvvo eret ja goiká. Goikeoavssit čohkkejuvvojit ja bálkestuvvojit dollii, ja dat bullet. 7
15,7
14,13+
Jos dii bissubehtet mu siste ja mu sánit bissot din siste, de átnot maid ihkinassii dáhttubehtet, ja dii oažžubehtet dan. 8
15,8
Matt 5,16
Mu Áhči hearvásvuohta boahtá albmosii das ahte dii šaddadehpet ollu šaddosiid ja šaddabehtet mu máhttájeaddjin.

9

15,9
5,20+
Nugo Áhčči lea ráhkistan mu, nu munge lean ráhkistan din. Bissot mu ráhkisvuođas. 10
15,10
1 Joh 5,3
Jos dii doallabehtet mu báhkkomiid, de dii bissubehtet mu ráhkisvuođas, nugo mun lean doallan Áhččán báhkkomiid ja bisun su ráhkisvuođas. 11
15,11
16,21eč
17,13
1 Joh 1,4
Dán mun lean sárdnon didjiide, vai mu illu lea din siste ja din illu šaddá ollisin. 12
15,12
13,34
Ná mun gohčun din: Ráhkistehket guhtet guimmiideattet, nugo mun lean ráhkistan din. 13
15,13
10,11
1 Joh 3,16
Ii ovttasge leat stuorit ráhkisvuohta go sus gii addá heakkas ustibiiddis ovddas. 14Dii lehpet mu ustibat, jos dahkabehtet dan maid mun gohčun. 15In mun šat gohčot din bálvaleaddjin, danne go bálvaleaddji ii dieđe maid su isit áigu. Mun gohčodan din ustibin, munhan lean muitalan didjiide buot maid lean gullan Áhčistan. 16
15,16
14,13č+
Ehpet dii válljen mu, muhto mun válljejin din ja vuolggahin din šaddadit šaddosiid, dakkár šaddosiid mat bissot. Go nu dahkabehtet, de Áhčči addá didjiide buot maid átnubehtet sus mu nammii. 17Ná mun gohčun din: Ráhkistehket guhtet guimmiideattet.

Máilbmi vašuha din

18

15,18
7,7
1 Joh 3,13
Jos máilbmi vašuha din, de muitet ahte dat lea vašuhan mu ovdal go din. 19
15,19
Matt 10,22
Joh 17,14
Jos dii livččiidet máilmmi olbmot, de máilbmi ráhkistivččii iežas olbmuid. Muhto dál dii ehpet leat máilmmi olbmot, muhto mun lean válljen din máilmmis, ja danne máilbmi vašuha din. 20
15,20
Matt 10,24č
Joh 13,16
Muitet maid mun celken: Bálvaleaddji ii leat stuorit go isit. Jos olbmot leat doarrádallan mu, de sii doarrádallet maiddái din. Jos sii leat doallan mu sáni, de sii dollet maiddái din sáni. 21
15,21
16,3
Apd 5,41
Buot dán olbmot dahket didjiide mu nama dihte, dasgo eai dovdda su gii lea vuolggahan mu. 22
15,22
9,41
Jos mun in livčče boahtán ja sárdnon sidjiide, de sis ii livčče suddu, muhto dál sis ii leat mihkkege mainna bealuštit suttuset. 23
15,23
Luk 10,16
Joh 5,23
Gii vašuha mu, dat vašuha maiddái mu Áhči. 24Jos mun in livčče dahkan sin gaskkas daguid maid ii oktage eará leat dahkan, de sis ii livčče suddu. Muhto dál sii leat oaidnán daid ja vašuhit sihke mu ja mu Áhči. 25
15,25
Sál 69,5
Muhto dat šattai, vai ollašuvvá sin čállagiid sátni: Sii leat vašuhan mu almmá siva haga.

26

15,26
14,16Apd 5,32
15,26 Bealušteaddji >14,16.Dii oažžubehtet Bealušteaddji; mun vuolggahan su Áhči luhtte. Son, Duohtavuođa Vuoigŋa, vuolgá Áhči luhtte ja duođašta mu birra. 27Maiddái dii šaddabehtet mu duođašteaddjin, diihan lehpet leamaš mu mielde gitta álggu rájes.