Davvisámegiel Biibbal 2019 (Biibbal)
8

81Dan áiggi, cealká Hearrá, roggojuvvojit hávddiin Juda gonagasaid ja sin oaivámuččaid dávttit, báhpaid ja profehtaid ja Jerusalema ássiid dávttit. 2

8,2
5 Mos 4,19
17,3
2 Gon 21,3
Jer 7,17č
16,4
Dat háddjejuvvojit beaivváža, mánu ja oppa almmi veaga ovdii maid sii ráhkistedje, bálvaledje ja maid maŋis vádjoledje, main jerre ráđi ja maid rohkadalle. Sin dávttit eai čoggojuvvo eaige hávdáduvvo, muhto dat šaddet eatnama veahkan. 3
8,3
Job 3,21
Alm 9,6
Oppa dán bahás buolvva bázahas atná jápmima eallima buorebun buot báikkiin gosa mun áján sin, cealká Hearrá, Almmiveagaid Ipmil.

Israel ii dovdda Hearrá lága

4Sártno sidjiide:

Ná cealká Hearrá:

Iigo dat gii jorrala, fas čuožžil,

iigo dat gii čádjida, fas jorgal ruoktot?

5

8,5
5,23
Manne dát jorralan álbmot ain jorrala,

manne Jerusalem biehttala

jorgaleames ruoktot?

6Mun lean dárkon ja gullan:

Dat maid sii sárdnot ii leat vuoiga.

Ii oktage gáđa iežas bahávuođa,

ii jurddaš: “Maid mun lean dahkan!”

Juohkehaš viehká hoahpus geidnosis

dego heasta ruohttá ovdan soađis.

7

8,7
Jes 1,3
Velá almmi háigirge

dovdá mearreáiggis,

turtelduvvá ja spálfu

máhttet boahtit go lea áigi,

muhto mu álbmot ii dovdda Hearrá lága.

8Mo dii sáhttibehtet dadjat:

“Mii leat viisát, mis lea Hearrá láhka?”

Duššas peanna lea cáhcon,

duššas čállit čállán!

9

8,9
5 Mos 4,6
Job 5,13
1 Kor 3,19
Viisát šaddet heahpanit,

sii suorganit ja šaddet fáŋgan.

Sii leat hilgon Hearrá sáni,

mii viisodagaid dat lea?

10

8,10
6,12eč
Dan dihte mun attán

din áhkáid earrásiidda,

din bealdduid rievideddjiide.

Sii buohkat, sihke smávvát ja stuorrát,

bivdet vearrevuoittu.

Profehtat ja báhpat meannudit behtolaččat.

11Geahppadit sii buoridit

mu álbmoga vigi.

Sii celket: “Ráfi, ráfi!”

vaikko ráfi ii leat.

12Sii šaddet heahpadii,

dasgo sii leat dahkan fasttes daguid.

Muhto eai sii heahpanatta,

eai sii oppa máhtege heahpanit.

Danne sii gahččet gahččan olbmuid gaskii,

iežaset ozahallanáiggi sii jorralit,

cealká Hearrá.

13

8,13
6,9
Mi 7,1
Matt 21,19
8,13 Mun divttán … badjel Masorehtalaš teaksta ii leat čielggas.Dál mun čoakkán sin, cealká Hearrá.

Eai leat muorjjit viidnemuoras,

eaige fiikonat fiikonmuoras,

lasttat leat goldnan.

Dan maid mun adden sidjiide, lea jávkan.

14

8,14
4,5
9,15
23,15
Manne mii čohkkát dás?

Čoagganehket!

Mannot ladnegávpogiidda

ja duššot doppe!

Hearrá, min Ipmil, diktá min duššat,

son jugaha midjiide mirkkočázi,

danin go mii leat suddudan su vuostá.

15

8,15
14,19
Mii vurddiimet ráfi,

muhto ii boahtán mihkkege buriid.

Mii vurddiimet buorideami áiggi,

muhto bođii suorggahus.

16

8,16
4,15eč
5,17
6,23
Danis gullo heasttaid russun.

Go oret šnjirgot,

de oppa eanan doarggista.

Dat bohtet, dat borret eatnama

ja buot mii das lea,

duššadit gávpogiid ja daid ássiid.

17

8,17
4 Mos 21,6
5 Mos 32,24
Sál 58,5č
Gehččet! Mun vuolggahan

din gaskii gearbmašiid,

mirkkogearbmašiid

mat eai leat lapmumis.

Dat gásket din, cealká Hearrá.

Profehta gillá oktan álbmogiinnis

18Vare mun oččošin

áhpásmahttojumi morrašisttán!

Mu váibmu buohcá.

19

8,19
7,18
Mi 4,9
Mu vártnuhis álbmoga

heahtečuorvvas gullo guhkálmas eatnamis:

“Iigo Hearrá leat Sionis,

iigo dan gonagas leat doppe?”

Hearrá vástida:

Manne sii leat moaráhuhttán mu

ipmilgovaideasetguin,

vieris ja guttahis ipmiliiguin?

20“Ládju lea nohkan, geassi lea vássán,

muhto mii eat leat gáddjojuvvon.”

21Mu álbmoga cuvkejupmi

lea cuvken mu.

Mun gárvodan morašgárvvuid,

suorganeapmi lea dohppen mu.

22

8,22
30,17
46,11
8,22 balsam balsam.Iigo Gileadis leat balsam,

iigo doppe leat dálkkodeaddji?

Manne eai savvo

mu vártnuhis álbmoga hávit?

9

91

9,1
13,17
14,17
Vare mu oaivi livččii čáhci

ja mu čalmmit ganjalája,

de mun čirošin ijatbeaivvi

iežan álbmoga gahččan olbmuid!

2

9,2
Sál 55,7
Vare mun gávnnašin idjasaji meahcis!

Dalle mun guođášin álbmogan

ja vuolggášin eret sin luhtte.

Sii leat buohkat náittosrihkkut,

behtolaččaid joavku.

3

9,3
Sál 12,1–4
Jer 5,27č
Sin njuovčča lea geldojuvvon dávgi,

eatnamis ráđđe gielis, ii duohtavuohta.

Sii mannet bahávuođas bahávuhtii,

muhto mu sii eai dáhto dovdat,

cealká Hearrá.

4

9,4
12,6
Mi 7,6
Váruhehket ustibiin,

allet luohte villjiige!

Viellja beahttá vieljas,

ustit cielaha ustibis sealggebealde.

5

9,5
Sál 52,5
Buohkat behttet guhtet guimmiideaset,

ii oktage sártno duođa.

Sii leat hárjehan njuokčameaset gielistit,

sii leat váibadan iežaset verrošemiin.

6Don ásat behtolaččaid gaskkas,

behtolašvuođasteaset

sii biehttalit dovdamis mu,

cealká Hearrá.

7

9,7
Jes 48,10
Jer 6,27
Dan dihte cealká Hearrá,

Almmiveagaid Ipmil:

Mun šolgen sin ja geahččalan sin.

Mo mun sáhtášin meannudit eará láhkái

iežan álbmogiin?

8

9,8
Sál 28,3
62,5
Sin njuovčča lea goddi njuolla,

sin njálbmi sárdnu behttosa.

Sii sárdnot ustitlaččat

guhtet guoibmáseaset,

muhto váimmus sii leat bidjamin gielaid.

9

9,9
5,929
Ingo mun ráŋggáštivčče sin

dakkár daguin,

ingo mun mávssahivčče

dákkár álbmogii?

Jerusalem duššaduvvo

10

9,10
4,25
12,4
Váriid dihte mun čierun ja váidalan,

meahci guohtumiid geažil

mun lávllun morašlávlaga.

Dat leat boldojuvvon,

doppe ii oktage vádjol,

omiid jietna ii doppe gullo.

Almmi lottit ja spiret leat báhtaran doppe.

11

9,11
Sál 79,1
Jes 13,20eč
34,10eč
Jer 10,22
26,18
Mi 3,12
Mun dagan Jerusalema geađgečopman,

šakálaid orrunsadjin.

Juda gávpogiid mun dagan ávdimin

gos ii oktage olmmoš šat ása.

12

9,12
Hos 14,10
Gii lea nu viissis ahte ádde dán? Gii lea váldán vuostá Hearrá sáni ja máhttá čilget dan? Manne eanan lea duššan, manne dat lea dego buollán meahcci gos ii oktage vádjol?

13Hearrá vástidii: Ná lea geavvan, danne go sii hilgo lága maid mun adden sidjiide. Sii eai guldalan mu eaige eallán nugo mun oahpahin, 14

9,14
Jes 65,2
Jer 3,17
7,24
muhto vádjoledje buššon váimmuset mielde ja Baal-ipmiliid maŋis, nugo sin áhčit ledje oahpahan sin dahkat. 15
9,15
8,14
23,15
9,15 márona mirkošaddu mas lea rihča smáhkka. ▶ máron.Danne cealká Hearrá, Almmiveagaid Ipmil, Israela Ipmil: Mun attán dan álbmogii márona borrat ja mirkkočázi juhkat. 16
9,16
3 Mos 26,33
5 Mos 28,64
Mun biđgen sin álbmogiid gaskii maid sii eai dovdda ja maid sin áhčitge eai dovdan. Mun vuolggahan sin maŋŋái miehki, dassážii go lean loaktán sin.

17

9,17
Am 5,16
Ná cealká Hearrá, Almmiveagaid Ipmil:

“Rávket váidaleaddji nissoniid,

vuolggahehket sin deike!

Vieččahehket čeahpes nissoniid,

vuolggahehket sin deike!”

18Dopmoset boahtit

bajidit váidaluslávlaga min dihte,

nu ahte min čalmmiin golget gatnjalat

ja čalbmerapmasiin čáhci.

19Váidalusjietna gullo Sionis:

“Vuoi min, mii leat heavahuvvon!

Min heahpat lea stuoris.

Mii fertet vuolgit eatnamisttámet,

danne go min ruovttut

leat gaikkoduvvon.”

20Nissonat, gullet Hearrá sáni,

váldet vuhtii maid son sárdnu!

Oahpahehket nieiddaidasadet

váidaluslávlaga,

guhtet guimmiidasadet morašlávlaga:

21

9,21
Joel 2,9
“Jápmin lea čákŋan sisa láseráigge,

dat lea bahkken min ladniide.

Dat lea heavahan mánáid gáhtain,

nuorra olbmáid šiljuin.”

22

9,22
8,2
16,4
25,33
Gulat dán Hearrá sáni:

Liikkat veallájit

dego muhkki eatnamis,

dego gordnegihput

ládjobargiid láju maŋŋá,

ii oktage čohkke daid.

Rivttes rápmi

23Ná cealká Hearrá:

Allos viissis rámádallo viisodagastis,

allos gievra givrodagastis,

allos rikkis riggodagastis.

24

9,24
1 Kor 1,31
2 Kor 10,17
Jos muhtun dáhttu rámádallat,

de rámádallos das

ahte lea jierpmálaš ja dovdá mu.

Mun lean Hearrá,

mu dagut eatnama alde

leat árbmugas, vuoigatlaš

ja vanhurskkis dagut.

Daid mun dáhtun din dahkat,

cealká Hearrá.

Birračuohpakeahtes váimmut

25

9,25
25,17
Rom 2,25
Beaivvit bohtet, cealká Hearrá, go mun ráŋggáštan buohkaid geaid ovdaliiki lea birračuhppojuvvon: 26
9,26
5 Mos 30,6
Jer 4,4
25,23
49,32
Apd 7,51
9,26 birrajevdejuvvon geađaš meahcceássit geain lei erenoamáš vuoktamálle. Gč. Jer 25,23. birračuohpakeahtes váibmu >4,4.Egypta, Juda, Edoma, ammonlaččaid, Moaba ja buot meahcceássiid geain lea birrajevdejuvvon geađaš. Buot báhkinálbmogat leat birračuohpakeahttá, ja oppa Israela álbmogis lea birračuohpakeahtes váibmu.

10

Hearrá ja eahpeipmilat

101Gula, Israela álbmot, maid Hearrá sárdnu dutnje!

2

10,2
Rom 12,2
Ná cealká Hearrá:

Allet hárjet iežadet

eará álbmogiid vieruide,

allet bala almmi mearkkain

mat baldet eará álbmogiid.

3

10,3
Jes 40,19eč
44,9eč
Sin vierut leat duššálaččat.

Sii njeidet vuovddis muora,

ja muorraduojár hábme dan luovččaniin.

4

10,4
Jes 41,7
Son čiŋaha dan silbbain ja golliin

ja gidde dan sadjásis

veahčiriin ja návlliiguin,

amas juovzut.

5

10,5
Sál 115,5eč
Jes 45,20
46,7
Dat leat dego

loddegavnnjat gurkábealddus,

eai dat máhte sárdnut.

Go dat eai máhte vázzit,

de daid ferte guoddit.

Allet bala dain! Dat eai daga baháid,

muhto eai dat gal máhte dahkat buriidge.

6

10,6
32,17eč
Hearrá, ii oktage leat du veardásaš!

Don leat stuoris,

du namma lea stuoris ja fámolaš.

7

10,7
Sál 33,8
Alm 15,4
Gii ii balaše dus, álbmogiid gonagas?

Dat lea du vuoigatvuohta.

Dasgo buot álbmogiid viisáid gaskkas,

buot sin gonagasaid gaskkas

ii leat oktage nugo don.

8

10,8
51,17
Jallat ja jierpmeheamit sii leat buohkat,

duššálaš lea sin ipmiliid oahppa.

Duot ipmilat leat duddjojuvvon muoras,

910,9 Taršiš hápmangávpot dahje guovlu gáiddus rittuin, várra Gaskameara oarjjageahčen. >1 Mos 10,4. Ufas jáhkkimis Ofir Arabias. Vrd. Job 22,24; 28,16.derpojuvvon Taršiša silbbas

ja Ufasa gollis,

muorraduojárat ja gollerávdit

leat daid duddjon.

dain leat alitrukses

ja purpurrukses biktasat,

ja dat buot leat dáiddáriid duojit.

10

10,10
Sál 10,16
Muhto Hearrá lea duohta Ipmil,

son lea ealli Ipmil ja agálaš gonagas.

Eanan doarggista su vašis,

álbmogat eai gierdda su moari.

11
10,11
Jes 2,18
10,11 Dát vearsa lea čállojuvvon arameagillii; girji lea muđui čállojuvvon hebreagillii.Celket sidjiide: Ipmilat mat eai leat dahkan almmi ja eatnama, jávket eatnamis ja almmi vuolde.

12

10,12
Sál 104,24
Jes 45,12
Jer 51,15eč
Hearrá dagai eatnama fámuinis,

vuođđudii máilmmi viisodagainis

ja lebbii almmi ipmárdusainis.

13

10,13
Job 38,25č
Sál 135,7
Go su jietna gullo,

de almmi čázit šávvagohtet.

Son bajida balvvaid eatnama ravddas,

son bidjá álddagasaid šleađgut

ja arvvi šoallat,

son luoitá biekka vuorkágámmáriinnis.

14Juohke olmmoš lea jierpmeheapme

ja diehtemeahttun.

Juohke gollerávdi šaddá heahpanit

ipmilgovainis,

su leikejuvvon govat leat beahtus,

ii dain leat mihkkege vuoiŋŋaid.

15Dat leat duššálaččat,

duojit maid olbmot bilkidit.

Ráŋggáštanáiggi dat duššet.

16

10,16
5 Mos 4,19č
32,9
Sál 16,5
119,57
10,16 Jakoba Ipmil Masorehtalaš teavsttas lea “Jakoba oassi”.Daid láhkásaš ii leat Jakoba Ipmil.

Son lea ráhkadan buot,

ja Israel lea su iežas álbmot.

Su namma lea Hearrá, Almmiveagaid Ipmil.

Hearrá bagada Jerusalema

17Čohkkejehket gurppiideattet,

dii fertebehtet vuolgit eatnamis!

Din gávpot lea birastahttojuvvon.

18Ná cealká Hearrá:

Dán geardde mun šleŋgen eret

eatnama ássiid.

Mun áŧestan sin,

vai sii gávnnašedje mu.

19

10,19
Sál 77,11
Jer 14,17
Mi 7,9
Vuoi mu, vuoi mu sárjjiid!

Mu hávvi lea buoritmeahttun.

Mun jurddašin: Dát lea dušše givssádus

maid mun ferten gierdat.

20

10,20
31,15
Mu goahti lea biđgejuvvon,

dan báttit botkkoduvvon.

Mu mánát leat vuolgán mu luhtte,

sii eai leat šahtain.

Ii leat šat oktage

ceggemin ja loavdimin mu goađi.

21

10,21
23,1
Dasgo guođoheaddjit leat jierpmeheamit

eaige oza Hearrá.

Danne sii eai lihkostuva,

ja nu oppa sin eallu bieđgana.

22

10,22
9,11
Gullabehtetgo? Dat lahkona,

garra julla davvieatnamis!

Dat dahká Juda gávpogiid ávdimin,

šakálaid orrunsadjin.

Profehta rohkadus

23

10,23
Sát 16,9
20,24
Hearrá, mun dieđán

ahte olbmo geaidnu ii leat su válddis,

iige vádjoleaddji ieš stivre lávkkiidis.

24

10,24
Sál 6,2
38,2
Jer 30,11
Bagat mu, Hearrá, dattetge muttágit!

Ale moaráhuva munnje,

amat dahkat mu áibbas heittohin.

25

10,25
Sál 79,6č
Golggat moarát álbmogiid badjelii

mat eai dovdda du,

daid sogaid badjelii

mat eai čuorvvo du nama.

Siihan leat loaktán Jakoba,

duššadan su

ja dahkan su eatnama ávdimin.