Davvisámegiel Biibbal 2019 (Biibbal)
47

Hearrá duššada filistalaččaid

471

47,1
Jes 14,29ečAm 1,6eč
Sef 2,4eč
Sak 9,5eč
47,1 farao soaitá leat farao Hofra. >37,5. Son vuittii foinikialaččaid gávpogiid Tyrosa ja Sidona (v. 4) main lei lihttu filistalaččaid gávpogiiguin.Dát lea Hearrá sátni maid profehta Jeremia gulahii filistalaččaid birra, ovdal go farao lei časkán Gaza:

2

47,2
46,8
Ná cealká Hearrá:

Čázit badjánit davvin

ja šaddet dulveeatnun;

dat gokčet eatnama ja buot mii das lea,

gávpogiid ja daid ássiid.

Olbmot bárgot,

buot eatnama ássit luibmet.

3

47,3
4,13
Jo gullo oriid gazzadeapma,

vovnnaid ruohča, juvllaid jupma.

Áhčit eai gájo mánáideaset,

sin gieđat leat njuorran.

4Boahtán lea beaivi

mii duššada buot filistalaččaid.

Ii báze oktage veahkehit Tyrosa ja Sidona.

Hearrá duššada filistalaččaid,

maŋimušaidge dain

geat bohte Kaftora gáttiin.

547,5 nájadit >5,7.Gaza ráhke oaivvis báljisin,

Aškelon jávohuvvá.

Dii anaklaččaid bázahas,

man guhká dii áigubehtet nájadit?

6Vuoi, Hearrá miehkki,

itgo juo heaitte?

Máhca dohppasat,

mášuiduva ja oro lotka!

7Mo dat sáhttá mášuiduvvat go

Hearrá lea dan gohččon?

Miehkki galgá časkit

Aškelona ja mearragátti.

48

Moab duššaduvvo

481

48,1
Jes 15–16
48,1 Nebo gávpot Moabis. Eará báikenamat dán kapihttalis leat maid moablaččaid gávpogat. ▶ moablaččat.Moabii.

Ná cealká Hearrá, Almmiveagaid Ipmil,

Israela Ipmil:

Vuoi Nebo, dat lea duššaduvvon!

Kirjataim lea váldojuvvon,

dan ladni vuollánan ja cuvkejuvvon.

2Moaba gudni ii leat šat.

Hešbonis smihttet bahás áigumušaid:

“Bohtet, ruohtastuhttot Moaba,

dat ii oaččo šat leat álbmot!”

Maiddái don, Madmen, jávohuvat,

miehkki lea doarrideamen du.

3Gullet bárguma Horonajimis,

roahpi ja garra roasu.

4Moab lea duššaduvvon,

dan uhcahaččat bárgot.

5Olbmot mannet čieru

Luhita gorgŋehaga,

Horonajima njiejaldagas

gullo heahtebárgun roasu dihte.

6“Báhtarehket, gádjot heakkadet!”

Muhto dii lehpet dego miestta meahcis.

7

48,7
4 Mos 21,29
1 Gon 11,7
Jer 17,5
49,4
48,7 Kemoš moablaš ipmil. Gč. 4 Mos 21,29.Don, Moab, leat dorvvastan

iežat daguide ja dávviriidda,

danin donge váldojuvvot.

Kemoš manná fáŋgavuhtii oktan

báhpaidisguin ja oaivámuččaidisguin.

8Vašálaš boahtá ja duššada gávpogiid,

ii oktage gáddjo.

Leahki duššaduvvo,

badjosat stajiduvvojit.

Ná Hearrá lea cealkán.

9Ceggejehket hávdegeađggi Moabii,

dan loahppa lea boahtán.

Dan gávpogat báhcet ávdimin,

iige oktage ása dain.

10Garuhuvvon lehkos juohkehaš

gii navgasit doaimmaha Hearrá dagu!

Garuhuvvon lehkos dat

gii ii golggat vara mihkiinis!

11Moab lea eallán oadjebassan

gitta nuorravuođa rájes,

dat lea leamaš muosis nugo viidni loagis alde

iige leat dolvojuvvon fáŋgavuhtii.

Dat ii leat njorrojuvvon lihtis lihttái,

dan dihte dan smáhkka lea nugo ovdal,

dan hádja ii leat rievdan.

12Muhto beaivvit bohtet, cealká Hearrá, go mun vuolggahan Moabii viidnegolggaheddjiid. Sii golggahit viinni ruhkuin, gurrejit daid ja časket daid moallun. 13

48,13
1 Gon 12,28eč
Moab beahtahallá Kemošii, nugo Israel beahtahalai Betela ipmilii, vaikko álbmot dorvvastiige dasa.

14Mo dii sáhttibehtet dadjat:

“Mii leat sáŋgárat

ja searalaš soahteolbmát”?

15Moab duššaduvvo,

dan gávpogat váldojuvvojit,

dan vállju nuorra olbmát gottáhallet.

Ná cealká Gonagas –

Hearrá, Almmiveagaid Ipmil,

lea su namma.

16Moab duššá fargga,

dan oasehisvuohta gáhččá sakka.

17Árpmoštallet su, buot ránnját,

čirrot dii buohkat

geat dovdabehtet su nama.

Dadjet: “Doddjon lea nana soabbi,

hearvás ráđđensoabbi!”

18Dii geat ássabehtet Dibonis,

njidjet gudnesajisteattet

ja čohkánehket duvdnái!

Moaba vašálaččat fallehit dál din

ja duššadit din ladnemuvrraid.

19Čuoččastehket geaidnogurrii várdát,

dii Aroera ássit!

Jerret báhtareddjiin, olbmáin ja nissoniin,

jerret mii lea dáhpáhuvvan.

20“Moab lea vuollánan ja časkojuvvon,

dat lea gahččan.

Luibmet ja bárgot!

Gulahehket Arnongáttiin:

Moab lea duššaduvvon!”

21Duopmu lea deaividan badjosiid gávpogiid: Holona, Jahasa ja Mefaata, 22Dibona, Nebo ja Bet-Diblatajima, 23Kirjatajima, Bet-Gamula ja Bet-Meona, 24Kerijota, Bosra ja buot eará Moaba gávpogiid sihke guhkkin ja lahka.

25

48,25
Sál 37,17
75,11
Moaba čoarvi lea eret čuolastuvvon,

su giehta lea doddjojuvvon,

cealká Hearrá.

26

48,26
25,15eč27
Jugahehket Moaba gárremiidda, vai dat snuitte iežas vuovssanassii ja šaddá ieš bogostahkan. Dat lea goarggastallan Hearrá vuostá! 27
48,27
2,26
Dat lea atnán Israela bilkun, nugo bilkiduvvojit suollagat geat gávnnahallet. Álo go Israel lea leamaš sáhkan, de sii leat bárdán oaivvi bilkidemiin.

28

48,28
4,29
Vulget gávpogiin, moablaččat,

ásset báktehoaluide!

Dahket dego duvvát

mat bessejit bákteráhkamiidda!

29

48,29
Jes 16,6eč
Sef 2,10
Mii leat gullan Moaba goarratvuođa,

man gáddálaš dat lea leamaš,

man čeavlái, rábmái

ja gorgesváimmot.

30Mun dovddan moablaččaid goargatvuođa, cealká Hearrá. Sin dagut čájehit sin sániid guorusvuođa. 3148,31 Kir-Heres gávpot Moabis. >Jes 16,11.Mun luoimman Moaba vuorbbi, bárggun oppa álbmoga dihte, šuohkán go muittán Kir-Heresa ássiid.

32Mun čierun eanet du

go Jasera, don Sibma viidnemuorra.

Du oavssit faŋuhedje meara rastá,

olle gitta Jasera rádjái.

Gaskan rádjama fallehii duššadeaddji,

doalvvui du šaddosiid ja viidnemurjjiid.

33

48,33
Jes 16,10
Illu ja ávvu lea váiduduvvon

Moaba šaddogárddiin.

Viidnebohčingárit eai šat dieva,

ii oktage duolmma šat viidnemurjjiid.

Rádjančuorvasat leat jávohuvvan.

34

48,34
Jes 15,4eč
Hešbon ja Elale luibmet, daid bárgun gullo gitta Jahasa rádjái, Soaris gitta Horonajima ja Eglat-Šelišia rádjái. Velá Nimrima čázitge rivdet meahccin. 35Mun luottahuhtán Moabis daid geat oaffaruššet dieváin ja boldet suovvasiid iežaset ipmiliidda, cealká Hearrá. 36
48,36
Jes 15,5
16,11
Danne mu váibmu vuobaida dego njurgganas Moaba dihte, mu váibmu čierru Kir-Heresa ássiid njurgganasa láhkái. Buot valljugasvuohta maid sii leat háhkan, lea duššan. 37
48,37
Jes 15,2eč
Jer 47,5
Esek 7,18
48,37 Juohke oaivi … seahkka moraštanvierut.Juohke oaivi lea báljis, buohkaid skávžžát leat ráhkejuvvon. Juohkehaš lea nájadan gieđaidis, buohkaid alimiid birra lea seahkka. 38
48,38
22,28
Hos 8,8
Moaba viesuid dáhkiin ja šiljuin gullo dušše váidalus. Mun lean cuvken Moaba dego lihti mas ii oktage fuola, cealká Hearrá. 39Dat lea cuovkanan. Vuobaidehket! Moab lea báhtaran heahpanemiin, dál dan ránnját boagustit dan ja gáfestuvvet dan vuorbbi.

40

48,40
49,22
Ná cealká Hearrá:

Son falleha Moaba dego goaskin,

leapposoajáid!

41Gávpogat váldojuvvojit,

ladnit gahččet.

Dan beaivvi Moaba sáŋgárat

leat dego nisson mánnáheađis.

42Moab duššaduvvo,

nu ahte dat ii šat leat álbmot;

dat lea goarggastallan Hearrá vuostá.

43

48,43
Jes 24,17eč
Hirbma ja roggi ja giella

vurdet du gii ásat Moabis,

cealká Hearrá.

44

48,44
Am 5,19
Gii báhtara hirpmas,

gahččá roggái,

ja gii beassá rokkis,

čákŋá gillii.

Dat jahki lea lahka

go mun ráŋggáštan Moaba, cealká Hearrá.

45

48,45
4 Mos 21,28eč
24,17
5 Mos 2,24eč
Hešbona suoivanis

čužžot vuoimmehuvvan báhtareaddjit.

Hešbonis vuolgá dolla,

Sihonis dollanjuovčča.

Dat boaldá Moaba gállu,

šlámaideddjiid oaivečohka.

46Vuoi du, Moab!

Kemoša álbmot lea duššan!

Du bártnit dolvojuvvojit giddagassii,

du nieiddat fáŋgavuhtii.

47

48,47
46,26
49,639
Muhto boahtti beivviid mun jorgalan Moaba vuorbbi, cealká Hearrá.

Dása nohket Moabii celkojuvvon duopmosánit.

49

Ammona duopmu

491

49,1
Esek 21,33eč
25,2eč
Am 1,13eč
49,1 Milkom ammonlaš váldoipmil. ▶ Milkom.Gad Gada nálli lei ožžon oasi Nuorta-Jordaneatnamis. Vrd. 4 Mos 32; Jos 13,24eč. Doppe sii sohte ammonlaččaiguin. Vrd. Duop 10,6–12,6; 1 Sam 10,27–11,15.Ammonii.

Ná cealká Hearrá:

Eaigo Israelis leat mánát,

iigo sus leat árbbolaš?

Manne Milkom lea árben Gada eatnamiid

ja su olbmot ássan dan gávpogiidda?

249,2 Rabba ammonlaččaid oaivegávpot, dálá Amman. ▶ ammonlaččat.Beaivvit bohtet, cealká Hearrá,

go mun bajidan soahtečuorvasa

ammonlaččaid Rabba vuostá.

Dat šaddá ávdin čievračopman,

ja dan birasgávpogat boldojuvvojit.

Israel váldá fas iežas árbeeatnama

dain geat válde dan sus,

cealká Hearrá.

3

49,3
48,7
Luoimma, Hešbon,

dasgo Ai lea duššaduvvon!

Bárgot, Rabba nieiddat,

gárvodehket horstta, váidalehket,

hávvadehket iežadet spižáin!

Dasgo Milkom dolvojuvvo fáŋgavuhtii,

oktan suinna dan báhpat ja oaivámuččat.

4Manne don rámádalat searainat?

Du searat leat jávkan,

don oskkáldasmeahttun nieida.

Don dorvvastat iežat dávviriidda

ja dajat: “Gii mu fallehivččii?”

5Mun divttán du sakka suorganit,

cealká Hearrá, Almmiveagaid Ipmil,

suorggahus juohke guovllus.

Dii biđgejuvvobehtet buot báikkiide,

iešguhtege guvlosis,

iige oktage čohkke báhtareddjiid.

6

49,6
48,47
Muhto maŋŋil mun jorgalan ammonlaččaid vuorbbi, cealká Hearrá.

Edoma duopmu

7

49,7
Jes 34,1eč
Esek 25,12eč
Am 1,11č
Ob 1eč
49,7 Teman guovlu Edomis; dávjá namma adnojuvvo oppa Edoma birra. Gč. Am 1,12.Edomii.

Ná cealká Hearrá, Almmiveagaid Ipmil:

Iigo Temanis leat šat

mihkkege viisodagaid?

Leatgo jierpmálaččat ráđehuvvan,

leago sin viissisvuohta basttehuvvan?

849,8 Dedan >25,23. Esaui Edomlaččat adnojuvvojedje Esau nállin. Gč. v. 10.Báhtarehket, jorggihehket!

Čiehkádehket čiekŋalassii,

dii geat ássabehtet Dedanis!

Mun buvttán Esaui oasehisvuođa.

Lea boahtán áigi ráŋggáštit su.

9

49,9
Ob 5
Go viidnemuorječoaggit bohtet,

de eai sii guođe maidege maŋŋerádjamii.

Go suollagat bohtet ihkku,

de sii spedjet gitta dassážii

go sis lea galle.

10Mun nuolahan Esau álásin

ja ivttán su čiehkádanbáikkiid,

amas šat beassat čiehkádit.

Su mánát, vieljat ja siidaguoimmit

duššaduvvojit.

Sis ii báze oktage gii sáhtášii dadjat:

11“Guođe munnje oarbbes mánáidat,

mun áimmahušan sin,

du leaskkat sáhttet dorvvastit munnje.”

12

49,12
25,29
Váid 4,21
Ná cealká Hearrá: Velá datge geat eai leat dubmehallan juhkat mu moari geara, fertejit juhkat dan. Ja dongo, Edom, beasašit ráŋggáškeahttá! It de beasa, donnai fertet juhkat! 13Mun, Hearrá, lean vurdnon iežan bokte: Bosra dahkkojuvvo ávdimin ja bilkiduvvo, dat duššaduvvo ja dan namma adnojuvvo garuhussan. Maiddái buot dan birasgávpogat šaddet čievračopman, iige dain goassege šat ása oktage olmmoš.

14

49,14
Ob 1eč
Mun lean gullan maid Hearrá

lea sárdnon.

Áirras lea vuolggahuvvon

gulahit álbmogiidda:

“Čoahkkanehket, ja mannet

gávpoga vuostá,

čuožžilehket soahtat!”

15Hearrá cealká ná Edomii:

Geahča, mun dagan du uhccin

álbmogiid gaskkas,

olbmuid badjelgeahčahassan.

16

49,16
51,53
Ballu maid leat dagahan

ja du váimmu goargatvuohta

leat dájuhan du

gii ásat bákteskoaruin

ja eaiggádasttát alážiid.

Vaikko huksešit beasi allagassii

nugo goaskin,

de mun nordadan du doppe vuolás,

cealká Hearrá.

17

49,17
19,8
50,13
Edom šaddá ávdimin. Juohkehaš gii manná meattá, soasiha go oaidná dan heavu. 18
49,18
23,14
50,40
Dan vuorbi lea seammá go Sodoma ja Gomorra ja daid lagaš gávpogiid vuorbi, cealká Hearrá. Ii oktage ása Edomii, doppe ii oro oktage olmmoš. 19
49,19
Job 9,19
Jer 50,44–46
Nugo ledjon boahtá Jordana gáddesuovkkas ruodnájeaddji rássebáikái, nu mun čalbmeravkalanbottus áján edomlaččaid eatnamis. Gean mun lean válljen ráđđet dan? Gii lea mu veardásaš, gii áššáskuhtášii mu? Gii báimmaniid ceavzá mu ovddas? 20Gullet maid Hearrá lea mearridan Edoma hárrái, maid son áigu dahkat Temana ássiide:

Duođaid, čorraga uhcimus lábbážatge

gessojuvvojit eret,

duođaid, rássebáikkit šaddet ávdimin

olbmuid bahávuođa geažil!

21Go Edom gahččá, de eanan doarggista,

gitta Ruksesmeara rádjai gullo bárgun.

22

49,22
48,40č
Goaskima láhkái son loktana,

girdá leapposoajáiguin Bosra guvlui.

Dan beaivvi Edoma soahteolbmát

leat dego nisson mánnáheađis.

Damaskusa duopmu

23

49,23
Jes 10,9
17,1eč
57,20
Am 1,3eč
49,23 Hamat aramealaš riika Orontesjoga gáttis. >2 Sam 8,9. Arpad aramealaš gávpotstáhta Hamata davábealde. Gč. 2 Gon 18,34.Damaskusii.

Hamat ja Arpad goavddustuvvet,

dat leat gullan bahás sága.

Dat doarggistit dego leabuhis mearra

mii ii jaskkot.

24Damaskus heardduhuvvá,

jorggiha báhtui ja biertaluvvá.

Áŧestus ja ávttat čárvot dan

dego riegádahtti nissona.

25Hilgojuvvon lea máinnolmas gávpot,

ávu ruovttusadji!

26

49,26
50,30
Nuorra olbmát gahččet dan šiljuide,

buot soahteolbmát gottáhallet

dan beaivvi,

cealká Hearrá, Almmiveagaid Ipmil.

27

49,27
Am 1,4
49,27 Ben-Hadad Vrd. 1 Gon 15,18.20; 20,1eč.Mun buollahan

Damaskusa muvrraid,

dolla loaktá Ben-Hadada šloahtaid.

Kedara ja Hasora duopmu

28

49,28
Jes 21,13eč
Jer 2,10
25,24
49,28 Kedar, Hasor jáhkkimis johttiálbmogat Davvi-Arabias.Kedara ja Hasora birra maid Babylona gonagas Nebukadnesar časkkii.

Ná cealká Hearrá:

Čuožžilehket, fallehehket Kedara,

časket nuortti olbmáid!

29Sin goađit ja ealut dolvojuvvojit,

sin loavdagat ja dávvirat rieviduvvojit,

sin kamelat váldojuvvojit sálašin.

Čuorvvas gullo: “Hirbma juohke sajis!”

30Báhtarehket, vihket johtilit,

čiehkádehket, dii Hasora ássit,

cealká Hearrá.

Dasgo Babylona gonagas Nebukadnesar

lea dahkan mearrádusa din birra,

son lea hutkan juona din vuostá.

31Čuožžilehket, fallehehket

ráfálaš álbmoga

mii eallá oadjebassan,

cealká Hearrá.

Sii ásset sierranassii,

eai sis leat poarttat eaige smarttit.

32

49,32
9,26
25,23
Sin kamelat stajiduvvojit,

sin eatnat oamit šaddet sálašin.

Mun biđgen buot biekkaide daid olbmáid

geain leat birrajevdejuvvon vuovttat.

Mun divttán oasehisvuođa deaividit

sin juohke bealde,

cealká Hearrá.

33Hasor šaddá ávdin meahccin,

dat ii goassege šat huksejuvvo,

šakálat atnet dan orrunsadjineaset.

Ii oktage ása dohko,

doppe ii oro oktage olmmoš.

Elama duopmu

34

49,34
Jes 21,2
Jer 25,25
Dát lea Hearrá sátni profehta Jeremiai Elama birra, dalle go Sidkia lei šaddan Juda gonagassan.

35Ná cealká Hearrá, Almmiveagaid Ipmil:

Mun doaján Elama fámu,

cuvken dan dávggi.

36Mun buvttán njeallje biekka

fallehit Elama njealji almmiguovllus

ja botkkuhan elamlaččaid daid biekkaide.

Ii leat dakkár álbmot

gosa báhtareaddjit eai boađáše.

37Mun divttán elamlaččaid gáfestuvvat

vašálaččaineaset,

dain geat bivdet sin heakka.

Mun buvttán sidjiide oasehisvuođa,

iežan buolli moari,

cealká Hearrá.

Mun vuolggahan miehki oaguhit sin,

dassážii go lean loaktán sin.

38Mun bijan truvdnon Elamii,

duššadan doppe gonagasa ja oaivámuččaid,

cealká Hearrá.

39

49,39
48,47
49,6
Muhto boahtti beivviid mun jorgalan Elama vuorbbi, cealká Hearrá.