Davvisámegiel Biibbal 2019 (Biibbal)
20

201Báhppa Pašhur, Immera bárdni, Hearrá viesu bajimuš goziheaddji, gulai maid Jeremia profehtastalai. 2

20,2
37,15
Joh 18,22
Apd 23,2
2 Kor 11,24č
20,2 Benjaminpoartta jáhkkimis Jerusalema gávpotmuvrra davágeahčen.Dalle son cápmii profehta Jeremia ja bijai su gitta čoskii bajit Benjaminpoartta gurrii, gokko beassá Hearrá vissui. 3
20,3
6,25
20,10
46,5
49,29
Go Pašhur maŋit beaivvi luittii Jeremia luovos, de Jeremia dajai sutnje: Hearrá ii gohčot du šat namain Pašhur, muhto namain Magor-Missabib, Suorggahus juohke sajis! 4Ná cealká Hearrá: Mun dagan du suorggahussan alccesat ja iežat ustibiidda. Du oaidnut sii gahččet vašálaččaid miehkkái. Mun attán oppa Juda Babylona gonagasa gihtii. Son doalvu dan olbmuid Babylonii ja goddá sin mihkiin. 5
20,5
Jes 39,6
Mun attán buot dán gávpoga riggodagaid ja buot dan fidnemušaid dan vašálaččaid gihtii, buot dan mávssolaš gálvvuid ja buot Juda gonagasaid dávviriid. Dat rieviduvvojit ja dolvojuvvojit Babylonii. 6Don, Pašhur, ja buohkat geat ásset du viesus, šaddabehtet fáŋgan Babylonii. Dohko don jámát ja dohko don hávdáduvvot, don ja buot du ustibat geaidda don leat einnostan giellásiid.

Jeremia váidalus

7

20,7
1,7
Váid 3,14
Hearrá, don leat fillen mu,

ja mun lean diktán iežan fillehallat.

Don leat šaddan munnje menddo gievran

ja leat bihtán.

Beaivvis beaivái mun lean

olbmuid bogostahkan,

buohkat hiddjidit mu.

8Nu dávjá go mun sártnun,

de mun ferten čuorvut,

gulahit veahkaválddi ja duššadeami.

Hearrá sátni lea šaddan munnje

hiddjádussan ja bilkádussan

beaivvis beaivái.

9

20,9
Job 32,18
Sál 39,4
Am 3,8
Muhto go mun dadjen:

“Mun in áiggo jurddašit su

inge šat sárdnut su nammii”,

de lei dego dolla livččii buollán

mu siskkildasas,

dahppasan mu dávttiide.

Mun lean rahčan gierdat dan,

muhto in šat nagot.

10

20,10
Sál 31,14
Jer 20,3
Mun lean gullan

eatnagiid savkkuheamen:

“Suorggahus lea juohke sajis!

Guoddalehket su! Mii guoddalit su!”

Velá mu ustibat fáktejit,

dušše vurdet jogo mun gahčašin:

“Son sáhttá iežas diktit fillejuvvot,

nu ahte mii bihtit sus

ja beassat mávssahit sutnje.”

11

20,11
1,819
15,20
17,18
Muhto Hearrá lea muinna

dego veagalaš gievra,

mu doarrádallit guossalit

eaige biđe mus.

Sii heahppášuhttojuvvojit,

danin go sii eai leat meannudan viisát,

sii ožžot heahpada

mii ii goassege vajálduva.

12

20,12
11,20+
Hearrá, Almmiveagaid Ipmil,

don geahččalat vuoigatlačča,

don guorahalat váimmu ja jurdagiid.

Divtte mu oaidnit go don mávssahat sidjiide,

dasgo du háldui mun lean oskkildan áššán.

13Lávlot Hearrái, máidnot Hearrá!

Son beastá váivváša bahádahkkiid gieđas.

14

20,14
Job 3,3eč
Jer 15,10
Garuhuvvon lehkos dat beaivi

go mun riegádin!

Allos lehko buressivdniduvvon dat beaivi

go eadnán riegádahtii mu!

15Garuhuvvon lehkos dat olmmái

gii buvttii mu áhččái illusága:

“Dutnje lea riegádan bárdni”,

ja illudahtii su sakka.

16

20,16
1 Mos 19,24č
Jer 23,14
Vare dan olbmái geavašii

dego gávpogiidda

maid Hearrá duššadii árpmitkeahttá!

Vare son gulašii bárguma iđđedis,

soahtečuorvasa beaiveguovdil,

17danne go ii goddán mu eadnán goŧŧui!

Eadnán livččii šaddan mu hávdin

ja bisson áhpeheapmin álohii.

18

20,18
Job 3,11eč
Manne mun galgen boahtit

eadnán goaŧus

oaidnit váivvi ja morraša,

nu ahte mu beaivvit vásset heahpadis?

21

Nebukadnesar birastahttá Jerusalema

211Gonagas Sidkia vuolggahii Jeremia lusa Pašhura, Malkia bártni, ja báhppa Sefanja, Maaseja bártni. Soai buvttiiga gonagasas sáni: 2

21,2
34,1eč
37,37
42,2č
“Oza ráđi Hearrás min ovddas, dasgo Babylona gonagas Nebukadnesar soahtá minguin. Vare Hearrá dagašii oavdudagu nugo dávjá lea dahkan, vai vašálaš geassáda.” 3Jeremia gohčui dadjat Sidkiai: 421,4 kaldealaččat seammá go babylonialaččat.Ná cealká Hearrá, Israela Ipmil: Mun jorgalan din iežadet vuostá daid soahtevearjjuid maiguin dii soahtabehtet Babylona gonagasain ja kaldealaččaiguin geat birastahttet din. Mun buvttán soađi muvrraid olggobealde guovdu gávpoga. 5
21,5
5 Mos 29,28
Jer 27,5eč
Mun ieš soađan dinguin geigejuvvon ja gievrras gieđain moaris, suhtus ja stuorra vašáskemiin. 6Mun časkkán rohttudávddain dán gávpoga ássiid, sihke olbmuid ja omiid. 7
21,7
13,14
22,25
32,3eč
Ja das maŋŋil, cealká Hearrá, mun attán Sidkia, Juda gonagasa, su bálvaleddjiid ja álbmoga, daid geat vel leat báhcán dán gávpogii rohttudávddas, miehkis ja nealggis, Babylona gonagasa Nebukadnesara gihtii, sin vašálaččaid gihtii ja daid gihtii geat bivdet sin heakka. Son goddá sin miehki ávjjuin; ii son árpmit, ii seastte iige ane váibmoláđisvuođa. 8
21,8
5 Mos 11,26
30,1519
Gulat dán álbmogii: Ná cealká Hearrá: Mun divttán din válljet eallima dahje jápmima. 9
21,9
38,217č
Gii báhcá dán gávpogii, dat jápmá miehkkái, nealgái ja rohttudávdii. Muhto gii vuolgá gávpogis ja searvá kaldealaččaiguin geat birastahttet din, dat oažžu eallit ja gádju heakkas. 10
21,10
44,11
Mun lean mearridan buktit dán gávpogii lihkuhisvuođa, mun in šat veahket dan, cealká Hearrá. Gávpot addojuvvo Babylona gonagasa gihtii, ja son boaldá dan.

Gonagasa ja álbmoga duopmu

11Cealkke Juda gonagasvissui:

Gula Hearrá sáni,

12

21,12
Sál 72,2
Jer 4,4
22,1eč
Davida viessu!

Ná cealká Hearrá:

Dubmejehket vuoigatlaččat juohke iđida,

gádjot stajiduvvon olbmo soardi gieđas,

vai mu moarri ii cahkkáše

ja buoláše dego dolla,

geange čáskatkeahttá.

Nu dáhpáhuvvá din bahás daguid dihte.

13

21,13
17,3
Mun fallehan du, Jerusalem,

du gii ráđđet leagi dego dronnet

ja badjánat jalgadasa badjel nugo bákti.

Don dajat: “Gii sáhttá fallehit min

ja bahkket min viesuide?”

14

21,14
1 Gon 7,2
Mun ráŋggáštan din,

dan dii lehpet ánssášan daguideattetguin,

cealká Hearrá.

Mun buolláhan gávpoga vuovddi,

ja dolla loaktá buot.

22

Hearrá várrehusat

221Hearrá celkkii munnje: Mana Juda gonagasa šlohttii ja sártno doppe ná: 2

22,2
17,20
Gullet Hearrá sáni! Son cealká dán dutnje, Juda gonagas, gii čohkkát Davida truvnnus, du bálvaleddjiide ja du álbmogii, didjiide buohkaide geat mannabehtet sisa dáid poarttaid ráigge: 3
22,3
2 Mos 22,21ečJer 21,12
Dahket dan mii lea riekta ja vuoigat! Gádjot stajiduvvon olbmo soardi gieđas. Allet vealat vierrásiid, oarbásiid alletge leaskkaid, allet daga veahkaválddi geasage. Allet golggat vigihis vara dán báikkis. 4
22,4
17,25
Jos dii doahttalehpet mu sáni, de gonagasat geat čohkkájit Davida truvnnus bohtet sisa dán viesu poarttaid ráigge. Sii bohtet oktan bálvaleddjiideasetguin, vovnnaiguin ja heasttaiguin vuoji, ja maiddái sin álbmot boahtá deike. 5Muhto jos dii ehpet gula maid mun sártnun didjiide, de dát viessu duššaduvvo. Dan mun vuortnun iežan bokte, cealká Hearrá. 622,6 Gilead, Libanon Gilead lea várreeanan ja Libanonis leat alla várit.Ná cealká Hearrá Juda gonagasvissui:

Don leat leamaš munnje dego Gilead,

nugo Libanona čohkka,

muhto mun dagan du meahccin,

gávpogin gos olbmot eai ása.

7Mun vihahan hearjideddjiid fallehit du.

Sii bohtet vearjjut gieđas,

njeidet du válljusederiid

ja bálkestit daid dollii.

8

22,8
5 Mos 29,24eč
1 Gon 9,8č
2 Muit 7,21č
Jer 5,19
Ollu álbmogiid olbmot mannet dán gávpoga meaddel ja jearahit: “Manne Hearrá lea dahkan dán láhkai dán stuorra gávpogii?” 9Sii ožžot dán vástádusa: “Dan ássit hilgo Hearrá, Ipmileaset, lihtu. Sii rohkadalle ja bálvaledje eará ipmiliid.”

Vuoi gonagas Šalluma!

1022,10 jábmi Gonagas Jošia, gii gahčai soađis egyptalaččaiguin Megiddos 609 o.Kr. Gč. 2 Gon 23,29. su gii manná eret Jošia bárdni Joahas, su nubbi namma lea Šallum, gč. 1 Muit 3,15. Farao Neko válddii su fáŋgan. Gč. 2 Gon 23,33.Allet čiero jábmi, allet moraš su. Čirrot baicce su gii manná eret, gii ii máhca šat ruoktot iige beasa šat oaidnit dan eatnama gos riegádii. 11

22,11
2 Gon 23,30eč34
Dasgo ná cealká Hearrá Juda gonagasa Šalluma, Jošia bártni, birra, gii šattai gonagassan áhčis Jošia maŋŋil ja dolvojuvvui eret dán eatnamis: Son ii šat máhca deike. 1222,12 dohko Egyptii.Son jápmá dohko gosa lea dolvojuvvon fáŋgan, iige son šat goassege oainne dán eatnama.

Vuoi gonagas Jojakima!

13

22,13
3 Mos 19,131 Gon 5,13eč
Hab 2,12
Vuoi su gii ii hukse

iežas viesu vanhurskkisvuođain,

loktalanjas vearrivuođain.

Don barggahat lagamuččat nuvttá

itge atte sutnje su bálkká.

14Don dajat: “Mun huksen alccesan

stuorra viesu, saddjás loktalanjaid,

ráhkadahtán vissosan ihkkoniid,

skoađastan dan sedermuorain

ja málen ruoksadin.”

15

22,15
2 Gon 22,2
Sárd 3,13
Datgo dahká du gonagassan,

ahte goarggastalat sederfielluiguin?

Almma du áhččige borai ja jugai gallás,

muhto dattetge son dagai dan

mii lea vuoigat ja riekta,

ja danin sutnje geavai bures.

16Son rábidii vuoigatvuođa

vártnuheapmái ja váivvášii –

dalle visot lei buorre.

Dat gii dahká ná,

dat dovdá mu, cealká Hearrá.

17Muhto du čalmmit ja váibmu

bivdet dušše du iežat vuoittu,

vigihis vara golggaheami,

soardima ja veahkaválddi.

18

22,18
1 Gon 13,30
2 Gon 23,34
Jer 34,5
Danne Hearrá cealká ná

Juda gonagasa Jojakima,

Jošia bártni, birra:

Ii oktage moraš su iige čuorvvo:

“Vuoi vieljažan! Vuoi oappážan!”

Ii oktage moraš su iige čuorvvo:

“Vuoi hearrážeamet!

Vuoi su hearvásvuođa!”

19

22,19
Jes 14,19č
Jer 36,30
Son hávdáduvvo dego ásen,

su rumaš gessojuvvo ja suhppejuvvo

olggos Jerusalema poarttain.

Vuoi Jerusalema!

20

22,20
5 Mos 32,49
Goarkŋo Libanonii ja bárggo,

divtte jienat skádjat Bašanis,

huikke Abarimváriin,

dasgo buot du ráhkisteaddjit

leat skálmmastuvvon!

21

22,21
2,225
3,25
6,16č
Mun sárdnon dutnje dalle go don

ain ellet oadjebassan,

muhto don dadjet: “Mun in guldal!”

Dat lei dus vierrun

gitta nuorravuođat rájes,

don biehttalit guldaleames mu jiena.

22Riđđu doalvu buot du báimmaniid,

du ráhkisteaddjit dolvojuvvojit fáŋgan.

Dalle don oaččut heahpada ja bilkku

bálkán buot bahávuođastat.

23Don ásat dál dego Libanonis,

leat ráhkadan beasi sedermuoraide.

Mo don šattatge dalle luoibmat

go dohppehalat bákčasiidda,

dego riegádahtti nissona ávttaide!

Vuoi gonagas Jojakina!

24

22,24
2 Gon 24,6
2 Muit 36,9
All 8,6
Hag 2,23
22,24 Konja Jekonja dahjege Jojakin geas 597 o.Kr. váldojuvvui eret gonagasváldi ja gii dolvojuvvui Babylonii. Vrd. 2 Gon 24,8eč. >13,18. seailasuorpmas seaila. Gč. Hag 2,23.Nu duohta go mun ealán, cealká Hearrá: Vaikko don, Konja, Juda gonagas, Jojakima bárdni, livččet seailasuorpmas mu olgeš gieđas, de dasge mun gaikkihivččen du eret. 25
22,25
21,7
34,20
Mun attán du Babylona gonagasa Nebukadnesara ja kaldealaččaid gihtii, daid geat bivdet du heakka ja geain don balat. 26
22,26
2 Gon 24,1215
Mun suhppen vieris eatnamii du ja du eatni gii riegádahtii du. Doppe doai eahppi riegádan, muhto dohko doai jápmibeahtti. 27Muhto dán eatnamii gosa doai áibbašeahppi, doai eahppi máhca šat goassege. 28
22,28
17,4
Leago dát olmmái, Konja, badjelgeahčahas, cuvkejuvvon láirálihtti mas ii oktage fuola? Manne son ja su nálli leat bálkestuvvon guhkás, suhppejuvvon dakkár eatnamii maid sii eai dovdda? 29Eanan, eanan, eanan, gula Hearrá sáni! 30Ná cealká Hearrá: Čálit dán olbmá mánáheapmin, olmmájin gean eallimis ii leat mihkkege lihkuid. Ii oktage su nális šat eambbo ane lihku čohkkát Davida truvnnus ja ráđđet Juda.