Davvisámegiel Biibbal 2019 (Biibbal)
49

Israel, Hearrá bálvaleaddji ja álbmogiid čuovga

491

49,1
Jer 1,5
Luk 1,30eč
Gullet mu, gáiddus rittut,

guldalehket, álbmogat

mat lehpet gáidagasas!

Hearrá rávkkai mu

juo ovdal go mun riegádin,

son attii munnje nama

go mun ledjen vel eadnán goaŧus.

2

49,2
51,16
Hebr 4,12
Alm 1,16
19,15
Son dagai mu njálmmi

bastilis miehkkin,

gieđas suoivanii son čiegai mu.

Son dagai mu bastilis njuollan,

vurkii mu njuollaskuhpposis.

3

49,3
42,1
Joh 17,4
Son celkkii munnje:

“Don leat mu bálvaleaddji, Israel,

dus mun čájehan iežan hearvásvuođa.”

4

49,4
Joh 17,5
Fil 2,8–11
Mun dadjen:

“Duššás mun lean váibadan iežan,

duššás lean golahan fápmon.

Dattetge mu vuoigatvuohta

lea Hearrá gieđas,

mu bálká lea Ipmila luhtte.”

5Ja dál cealká Hearrá,

son guhte hábmii mu bálvaleaddjinis

juo eadnán goaŧus,

vai mun máhcahan Jakoba

ja čohkken Israela su lusa

– mun oaččun gudni

Hearrá čalmmiin,

ja mu Ipmil lea mu fápmu –

6

49,6
42,6
45,22
Apd 13,47
ná son cealká:

Ilá uhccán lea ahte

don leat mu bálvaleaddji

ja čuoččáldahtát fas Jakoba čearddaid,

máhcahat Israela olbmuid

geat ain leat áimmuin.

Mun dagan du álbmogiid čuovgan,

vai mu bestojupmi ollá

gitta eatnama ravddaid rádjái.

Hearrá gádju iežas álbmoga

7

49,7
43,14
53,3
60,10
Ná cealká Hearrá,

Israela Bassi, álbmoga lonisteaddji,

sutnje gean olbmot badjelgehččet

ja fasttášit,

ráđđejeddjiid šlávvii:

Gonagasat oidnet ja čuožžilit,

ráđđejeaddjit luoitádit

eatnamii du ovdii,

danin go Hearrá, Israela Bassi,

lea oskkáldas,

son guhte lea válljen du.

8

49,8
42,6
2 Kor 6,2
Ná cealká Hearrá:

Mun gulan du rohkosa árpmu áiggi,

mun veahkehan du bestojumi beaivvi.

Mun várjalan du,

ja du bokte mun dagan lihtu

iežan álbmogiin.

Eanan čuoččáldahttojuvvo

ja guđđojuvvon eananbihtát

juogaduvvojit.

9

49,9
61,1
Mun cealkkán fáŋggaide:

“Vulget olggos!”

ja daidda geat leat seavdnjadasas:

“Bohtet čuovgasii!”

Sii gávdnet guohtuma geaidnoguorain,

ealáhaga buot báljes dieváin.

10

49,10
Sál 23,2
121,6
Alm 7,16č
Eai sii nealggo eaige goikka,

ii báhkka iige beaivváš vahágahte sin.

Son gii árpmiha sin,

láide sin ja doalvu sin

čáhccás ádjagiid gáddái.

11Mun dagan buot váriid geaidnun,

ráhkadan luottaid allagassii.

12

49,12
43,660,4
Geahča, sii bohtet guhkkin:

Duot davvin, duot oarjin

ja duotgis Assuana eatnamis.

13

49,13
Sál 96,11eč
Jes 44,23
Ávvut, albmi! Illut, eanan!

Čurvot ávvučuorvasiid, várit!

Hearrá jeđđe iežas álbmoga,

son árpmiha vártnuhis olbmuidis.

Hearrá ii vajáldahte Siona

14

49,14
Sál 13,2
42,10
Jes 60,15
62,4
Jer 8,19eč
Sion celkkii:

“Hearrá lea hilgon mu,

Ipmil lea mu vajáldahttán.”

15

49,15
1 Gon 3,26
Sál 9,13
Jer 31,20
Vajáldahttágo eadni njammimánás,

iigo son árpmit máná

gean ieš lea riegádahttán?

Vaikko vel son vajáldahtášiige,

de mun in goassege vajáldahte du.

16Mun lean čállán du nama

goappašiid goapmerváibmosii,

ja du muvrrat leat álo mu čalmmiid ovddas.

17Dat geat huksejit du,

bohtet hoahpus,

du gaikkodeaddjit ja billisteaddjit

gáidet eret.

18

49,18
60,4
Bajit čalmmiid ja geahča birra!

Sii čoahkkanit buohkat

ja bohtet du lusa!

Nu duohta go mun ealán, cealká Hearrá,

don gárvodat sin dego čiŋa,

nugo moarsi

don beasat giessat sin iežat birra.

19Du viesut ledje čievračopman

ja bealddut ávdimin,

oppa du eanan lei visot gaikojuvvon.

Muhto dál dat šaddá

ilá gáržin ássiidasas!

Du heavaheaddjit leat gáidan.

20

49,20
54,1eč
Du mánáhisvuođa áiggi mánát

dadjet guhtet guoibmáseaset du gullut:

“Dát báiki lea midjiide ilá gárži.

Čáhkke saji, vai munge čágan ássat!”

21Dalle don jearat váimmustat:

“Gii lea riegádahttán dáid munnje?

Munhan ledjen mánáheapme

ja sahkuheapme,

báđar ja hilgojuvvon.

Gii de lea šaddadan dáid?

Mun ledjen báhcán okto –

gos dát dalle ledje?”

22

49,22
13,2
18,3
62,10
Ná cealká Hearrá Ipmil:

Mun lokten gieđa, rávkkan álbmogiid

ja ceggen iežan soahteleavgga.

Dat bohtet, buktet du bártniid salas,

guddet du nieiddaid sealggis.

23

49,23
Sál 25,3
72,9
Jes 60,14
Mi 7,17
Gonagasat šaddet sin biebmoáhččin

ja dronnegat sin njamaheaddjin.

Sii luoitádit eatnamii du ovdii

ja njollot gavjja du julggiin.

Dalle don ipmirdat

ahte mun lean Hearrá:

Dat geat vurdet mu,

eai šatta heahpadii.

24Sáhttágo giige soahteolbmás

váldit sállaša,

beasságo fáŋga báhtarit

árpmuhis olbmos?

25

49,25
Sál 35,1
Jer 31,11
Luk 11,22
Dasgo Hearrá cealká:

Fáŋga váldojuvvo soahteolbmás

ja sálaš rieviduvvo árpmuhis olbmos!

Mun soađan daiguin geat sohtet duinna,

ja du mánáid mun gájun.

26

49,26
37,20
60,16
Mun bijan du sordiid borrat

iežaset oačči,

sii juhkaluvvet iežas varas dego viinnis.

Dalle buot mii eallá ipmirda

ahte mun, Hearrá, lean du beasti,

ahte du lonisteaddji lea Jakoba Veagalaš.

50

501

50,1
5 Mos 24,14
Jer 3,18
Ná cealká Hearrá:

Gos lea earrogirji mainna mun

vuolggahin eret din eatni?

Dahje leango mun vuovdán din

muhtin velgoheaddjásan?

Ii nu, dii vuvdojuvvuidet

iežadet vearredaguid dihte,

ja din eadni vuolggahuvvui eret

din rihkkumiid geažil.

2

50,2
2 Mos 14,22
4 Mos 11,23
Jes 42,15
51,10
59,1
65,12
Manne ii lean das oktage

go mun bohten,

manne ii oktage vástidan

go mun čurvon?

Leago mu giehta ilá oanehaš

lonistit din,

iigo mus leat fápmu beastit?

Mun čergen merrii, ja dat goiká,

jogat šaddet goikeeanamin.

Guolit guohcagit ja bahčiidišgohtet

go ii leat čáhci,

buot dat goiket jámas.

3

50,3
2 Mos 10,22
Jes 13,10
Matt 24,29
Alm 6,12
50,3 morašgárvvuid horstta >15,3.Mun govččan almmi čáhppadiin,

gárvvuhan dasa morašgárvvuid.

Hearrá bálvaleaddji givssit

4

50,4
Joh 7,46
8,28
Hearrá Ipmil lea addán munnje

máhttájeaddji njuokčama,

nu ahte mun máhtán roahkasmahttit

váiban olbmo.

Juohke iđida son dahká

mu bealji gearggusin

guldalit máhttájeddjiid láhkái.

5

50,5
Sál 40,6eč
Hearrá Ipmil rabastii mu beljiid.

Mun in vuostálastán,

in geassádan eret.

6

50,6
52,13–53,12
Matt 26,67
Luk 22,63eč
Mun adden sealgán cábmojuvvot,

nieraidan skávžžáid gaikojuvvot,

in čiehkan muođuidan hiddjádusas,

in čolggain.

7Hearrá Ipmil veahkeha mu,

danne mun in bala hiddjádusain.

Mun dagan muođuidan

garasin dego geađgi.

Mun dieđán ahte in šatta heahpadii.

8

50,8
Rom 8,33
Son lea lahka guhte dahká

mu vanhurskkisin.

Gii áigu lágastit muinna?

Loaiddasteadnu dikki ovdii.

Gii dáhttu áššáskuhttit mu?

Bohtos son ovdan!

9

50,9
Sál 102,27
Jes 51,68
Rom 8,34
Hearrá, mu Ipmil, veahkeha mu,

gii dalle sivahallá mu?

Dat buohkat gollet dego biktasat,

muohcu borrá daid.

10

50,10
Sál 23,4
25,12eč
Jes 42,16
Váid 3,26
Guhtemuš dis ballá Hearrás

ja guldala su bálvaleaddji

gii vádjola seavdnjadasas

almmá čuovgga haga,

muhto luohttá Hearrá nammii

ja dorvvasta Ipmilii?

11

50,11
1,31
Dii buohkat geat cahkkehehpet dola

ja buolláhehket dollanjuolaid,

mannet ieža njuoršu doladet čađa

ja buolli njuolaideattet gaskii!

Mu gieđas dát boahtá:

Givssis dii šaddabehtet veallát.

51

Hearrá lohpádus Israelii

511

51,1
Jes 48,1
Matt 5,6
Gullet mu,

dii geat váinnuhehpet vanhurskkisvuođa

ja ohcabehtet Hearrá!

Gehččet báktái mas lehpet loggojuvvon,

geađgeroggái man čiekŋalasas

lehpet roggojuvvon.

2

51,2
1 Mos 12,1eč
17,5č
Jos 24,3
Rom 4,11
Gehččet Abrahamii, áhččáseattet,

ja Sarai gii din riegádahtii!

Abraham lei dušše okta

go mun rávken su,

muhto mun buressivdnidin su

ja dahken su eatnagin.

3

51,3
1 Mos 2,8
Jes 61,2č
Hearrá jeđđe Siona

ja árpmiha dan viessobázahasaid.

Son dahká dan meahci Edena láhkásažžan,

dan ávdin eatnamiid

dego Hearrá gilvvagárdin.

Doppe lea ávvu ja illu,

doppe gullojit máidnunlávlaga šuoŋat.

4Guldal mu, mu álbmot,

gullet dárkilit, olbmuid čearddat!

Mus vuolgá láhka,

mu vuoigatvuohta

šaddá álbmogiid čuovgan.

5Mu vanhurskkisvuohta lahkana,

mu bestojupmi bohciida,

fámolaš gieđain mun dubmen álbmogiid.

Gáiddus eatnamat vurdet mu,

dat bidjet doaivvuset mu fápmui.

6

51,6
Sál 102,27
Jes 50,9
Luk 21,33
Bajidehket geahčastaga almmi guvlui,

geahčadehket eatnama vuollin!

Albmi bossojuvvo eret dego suovva,

eanan oapmu dego bivttas,

dan ássit jápmet dego čurohat.

Muhto mu bestojupmi bistá agálaš áigái,

mu vanhurskkisvuohta ii dušša goassege.

7

51,7
Sál 37,31
Matt 5,11
Gullet mu, dii geat dovdabehtet

vanhurskkisvuođa,

dii geain lea váimmus mu láhka:

Allet bala olbmuid hiddjádusain,

allet suorgan sin bilkosániin!

8Sidjiide geavvá dego biktasii

maid giksa borrá,

nugo ullodiŋgii maid muohcu loaktá.

Muhto mu vanhurskkisvuohta

bistá agálaš áigái,

mu bestojupmi buolvvas bulvii.

Ipmil veahkeha Siona nugo dolin

9

51,9
2 Mos 14,14
Sál 74,13č
89,11
Jes 27,1
52,1
Esek 29,3eč
51,9 Rahab >30,7.Gohccá, gohccá,

gárvot gievravuođa ja fámu, Hearrá!

Gohccá nugo dološ beivviid,

nugo dološ buolvvaid áigge!

Donhan časket jámas Rahaba,

rehttejit čieŋalvuođa guovddi.

10

51,10
2 Mos 14,21eč
Sál 66,6
Don goikadit ábi,

čiekŋalis meara čáziid,

don dahket mearabotni geaidnun

lonistuvvon olbmuid mannat rastá.

11

51,11
35,10+
Dat geaid Hearrá lea lonistan,

máhccet,

sii bohtet Sionii ávvudemiin,

agálaš illu oaivvi badjel.

Ávvu ja illu jokset sin,

moraš ja šuohkkin báhtarit.

12

51,12
Sál 118,6
Jes 40,6
Matt 10,28
Hebr 13,6
Mun, mun lean din jeđđejeaddji.

Manin don balat jámolaš olbmuin,

olbmománáin geat goldnet dego rássi?

13

51,13
44,24
Jer 2,32
Hos 8,14
13,6
Don leat vajáldahttán Hearrá,

du sivdnideaddji,

gii lebbii almmi

ja bijai eatnama vuođđudusaid.

Álohii, geažos beaivvi

don soiget soardi moari,

go son iskkai duššadit du.

Gos dál lea soardi moarri?

14

51,14
33,16
Fargga beassá luovos láhkkiin

dat gii lea šaddan fáŋgan,

ii son biddjojuvvo hávdái,

ii sus váillo šat láibi.

15

51,15
54,5
Jer 10,16
31,35
Am 4,13
Mun lean Hearrá, du Ipmil,

mun stuimmáskahtten meara

nu ahte bárut máraidedje,

mu namma lea Hearrá, Almmiveagaid Ipmil.

16

51,16
49,2
59,21
Jer 1,9
Joh 7,16
Mun lean bidjan sániidan du njálbmái

ja gokčan du gieđaidan suodjái.

Mun gii lebbejin almmi

ja bidjen eatnama vuođđudusa,

mun cealkkán Sionii: “Don leat mu álbmot.”

Israel vealtá Hearrá moari gearas

17

51,17
Sál 60,5
75,9
Jer 25,15
Alm 14,10
Gohccá, gohccá!

Čuožžil, Jerusalem!

Don leat juhkan Hearrá gieđas

su moari geara,

gurren gitta botni rádjái

lihti mii bijai du suoibut.

18Ii oktage bártniin

maid don leat riegádahttán,

leat dáhtton láidet du,

ii oktage buot mánáin

geaid don leat biebman,

leat váldán du gihtii.

19

51,19
Jer 15,5
Lihkuhisvuođat deaividedje

du guovttegeardásaččat

– giiba du árkkášivččii! –

stajádus ja billisteapmi,

nealgi ja miehkki

– giiba du jeđđešii!

20

51,20
Váid 2,19
Du bártnit veallájit

vuoimmeheapmin gáhtačiegain

dego antilohpat fierpmis,

sii leat deaivvahallan

Hearrá buolli moarrái,

du Ipmila suhttui.

21Danne gula dal dán, duotna,

don gii leat gárihuvvan, muhto it viinnis.

22Ná cealká du hearrá,

Hearrá, du Ipmil,

son gii čuoččuha iežas álbmoga ášši:

Mun válddán du gieđas lihti

mii bijai du suoibut,

it goassege šat dárbbaš juhkat

mu buolli moari gearas.

23

51,23
Sál 129,3
Mun bijan dan du givssideddjiid gihtii,

daid geat gohččo du:

“Veallán eatnamii,

vai mii beassat vázzit du badjel!”

Don šaddet addit sealggát dulbmojuvvot,

jalges eanamin, olbmuid johtolahkan.