Davvisámegiel Biibbal 2019 (Biibbal)
3

Paulus, báhkiniid apostal

313,1 čippostan Gč. v. 14. Kristus Jesusa fáŋgan Mearkkašupmi sáhttá leat ahte Paulus lei giddagasas kristtalaš sárdnideamis dihte. Vrd. 4,1; 6,20; Fil 1,7.13; Kol 4,3.18; Filem 9. Giddagasdilis ledje máŋga dási. Fáŋga sáhtii leat láhkkiiguin čadnojuvvon almmá lihkadanvejolašvuođa haga, dahje sus sáhtii viessogiddagasas leat ollu friddjavuohta. Vrd. Apd 28,16.30.Dan dihte mun, Paulus, gii lean Kristus Jesusa fáŋgan din báhkiniid dihte, sojaldahtán čippiidan. 2

3,2
Apd 9,151 Kor 4,1
Kol 1,25
Almma lehpet gullan dan Ipmila áigumuša maid son árpmustis lea almmuhan munnje, ávkin didjiide. 3
3,3
Matt 11,25
13,11
Rom 16,25
1 Kor 2,7
4,1
Ef 1,9
Kol 1,26
Munnje lea almmustusas addojuvvon diehttevassii dát čiegusvuohta, nugo ovdalis juo lean oanehaččat čállán. 4Go dii lohkabehtet dán, de fuomášehpet man bures mun dovddan Kristusa čiegusvuođa. 5Dat ii dieđihuvvon olbmuide ovddit buolvvaid áigge, muhto dál Vuoigŋa lea almmuhan Kristusa bassi apostaliidda ja profehtaide 6
3,6
2,12eč
ahte maiddái báhkinat leat Jesus Kristusis ožžon oasi seamma árbbis ja leat seamma rupmaša lahtut ja leat oasálaččat lohpádussii evangeliuma bokte. 7Dán evangeliuma bálvaleaddjin mun lean šaddan dan árpmuattáldaga vuođul maid Ipmil veagalaš fámuinis lea addán munnje.

8

3,8
Apd 22,211 Kor 15,8č
Munnje gii lean heajumus Ipmila bassi olbmuin, lea addojuvvon dat árbmu ahte oaččun sárdnidit báhkiniidda evangeliuma Kristusa suokkardallameahttun riggodaga birra 9
3,9
Rom 16,25
Ef 1,9č
ja almmuhit buohkaide dan bassi áigumuša maid Ipmil guhte sivdnidii buot, lea agálaš áiggiid rájes atnán čiegusvuohtanis. 10
3,10
1 Pet 1,12
Dál Ipmila máŋggalágan viisodat almmustuvvá girku bokte almmiid oaivámuččaide ja fámuide 11Ipmila agálaš áigumuša mielde, maid son ollašuhtii Kristus Jesusis, Hearrásteamet. 12
3,12
Rom 5,2
Hebr 4,16
10,19
Su siste ja oskkus sutnje mii sáhttit roahkkadit ja luohttevaččat boahtit Ipmila lusa. 13
3,13
2 Kor 4,7eč
Gal 6,17
Fil 3,10
Kol 1,1824
Jak 1,2
Dan dihte mun ávžžuhan din: Allet hearddohuva daid áŧestusaid geažil maid mun gillán din dihte. Mu gillámuš lea didjiide gudnin.

Rohkadus searvegotti ovddas

143,14 luoitádan čippiid ala Paulus joatká su rohkosa, gč. v. 1.Dan dihte mun luoitádan čippiid ala Áhči ovddas, 15su gean mielde buot mii gohčoduvvo áhččin almmis ja eatnama alde lea ožžon nama. 16

3,16
2 Kor 4,16
Kol 1,11
Vare son iežas valljugas hearvásvuođa rikkisvuođas attášii din siskkáldas olbmui fámu ja givrodaga iežas Vuoiŋŋas, 17
3,17
Joh 14,23
vai Kristus ásašii din váimmus oskku bokte. Vare ráhkisvuohta livččii din vuođđu ja ruohtas, 18
3,18
Kol 2,2č
3,18 govdodaga … čikŋodaga gomuvuođa njeallje mihtitmeahttun oli.ja vare dii ja buot bassi olbmot áddešeiddet Kristusa ráhkisvuođa govdodaga ja guhkkodaga, allodaga ja čikŋodaga, 19ja oahpašeiddet dovdat Kristusa ráhkisvuođa, mii manná buot dieđu badjel. Dalle oppa Ipmila dievasvuohta deavdá din. 20
3,20
Fil 2,13
Kol 1,29
Son guhte fámuinis duddjo min siste, sáhttá dahkat sakka eambbo go maid mii sáhttit rohkadallat ja áddet, 21
3,21
Rom 16,27
Gal 1,5
1 Tim 1,17
2 Tim 4,18
Jud 25
3,21 Amen hebreagiela mielde “dat lea vissis ja duohta”. ▶ amen.sutnje lehkos gudni girkus ja Kristus Jesusis buot buolvvaid čađa, álo ja agálašvuhtii. Amen.

4

Vuoiŋŋa searvevuohta

414,1 fáŋgan Hearrá dihte >3,1.Mun gii lean fáŋgan Hearrá dihte, ávžžun nappo din vádjolit dohkálažžan dan rávkojupmái mainna lehpet rávkojuvvon. 2

4,2
Kol 3,12č
Lehket álo ustitlaččat, vuollegaččat ja guhkesmielalaččat, nu ahte gierdabehtet guhtet guimmiideattet ráhkisvuođas. 3
4,3
Kol 3,14č
Áŋgiruššet várjalit Vuoiŋŋa oktavuođa dainna ráfiin mii čatná din oktii: 4
4,4
Rom 12,5
1 Kor 12,12eč
okta rumaš ja okta Vuoigŋa, nugo dii oktii rávkojuvvuidet ovtta doivui. 5
4,5
1 Kor 8,6
Lea okta Hearrá, okta osku, okta gásta, 6
4,6
1 Kor 12,6
okta Ipmil ja buohkaid Áhčči, son guhte lea badjel buot, duddjo buohkaid bokte ja lea buohkain.

7

4,7
Rom 12,6eč
1 Kor 12,4eč28eč
Iešguhtiige mis lea addojuvvon dat árbmu nu mo Kristus lea mihtidan guhtiige. 8
4,8
Sál 68,19
Dan dihte celkojuvvo: Son manai bajás allagassii ja válddii fáŋggaid, son attii olbmuide attáldagaid. 9
4,9
Joh 3,13
Go son manai bajás, iigo dat mearkkaš ahte son vuos njiejai eatnama vuolimus báikkiide? 10Son guhte njiejai vulos, manai maiddái buot almmiid bajábeallái, vai son deavddášii buot. 11
4,11
1 Kor 12,28
Son bijai muhtumiid apostalin, muhtumiid profehtan, muhtumiid evangelistan, muhtumiid báimmanin ja oahpaheaddjin, 12
4,12
2 Tim 3,17
vai sii ráhkkanahttet bassi olbmuid bálvalussii ja dainna lágiin huksejit Kristusa rupmaša. 13
4,13
3,18č
Go mii buohkat dasto ollet oskku oktavuhtii ja dovdat Ipmila Bártni, de mii leat ollesolbmot, Kristusa dievasvuođa olles agis, 14
4,14
1 Kor 14,20
Hebr 5,13
13,9
ja dalle mii eat leat šat mánát eatge juohkelágan oahpaid biekkaid dolvvodeames eatge gávvilis olbmuid fillemis ja čádjidahttimis. 15
4,15
1,22č
5,23
Dalle mii baicce vádjolit duohtavuođas ja ráhkisvuođas ja juohke dáfus šaddat oktan Kristusiin guhte lea oaivi. 16
4,16
1 Kor 12,12Kol 2,19
Son ovttastahttá oppa rupmaša, mii dollojuvvo čoahkis buot suonaiguin, ja juohke lahttu dahká dan doaimma mii dasa lea mearriduvvon, ja nu rumaš stuorru ja ráhkaduvvo ráhkisvuođas.

Boares ja ođđa olmmoš

17

4,17
Rom 1,18eč
Mun ávžžun din duođas Hearrá nammii: Allet šat eale báhkiniid láhkái! Sin jurdagat leat duššálaččat, 18
4,18
2,12
Kol 1,21
sin jierbmi sevnnjodan, ja dat eallin maid Ipmil addá, lea sidjiide amas, danne go sii eai dovdda su ja sin váibmu lea buššon. 19Sii leat šaddan heaboheapmin, sii leat válljen furrošit ja leat buhtismeahttumat ja hátnásat. 20Muhto dán láhkái dii ehpet leat oahppan dovdat Kristusa, 21jos dii muđui lehpet gullan su birra, jos didjiide lea oahpahuvvon dat duohtavuohta mii Jesusis lea. 22
4,22
Rom 6,6
Kol 3,9č
Dii ehpet šat oaččo eallit nugo ovdal, muhto galgabehtet nuollat iežadet boares olbmo mii behtolaš anistumiidis dihte duššá. 23Dii galgabehtet ođasmuvvat vuoiŋŋa ja miela dáfus 24
4,24
Rom 6,4
2 Kor 5,17
ja gárvodit ođđa olbmo mii lea sivdniduvvon Ipmila gova láhkásažžan, ja eallit vuoigatlaš ja duohta eallima bassivuođas.

Neavvagat ođđa eallima várás

25

4,25
Sak 8,16
Kol 3,8č
Dan dihte hilgot giellása ja sárdnot duođa guhtet guoibmáseattet, miihan leat guhtet guimmiideamet lahtut. 26
4,26
Sál 4,5
Jak 1,19č
Jos moaráhuvvabehtet, de allet suddut. Allet divtte beaivváža luoitádit din moari badjel. 27Allet atte saji beargalahkii. 28
4,28
Apd 20,34č
1 Tess 4,11
Suola ii oaččo šat suoládit, muhto galgá bargat ja dahkat juoga buriid gieđaidisguin, vai sus lea maid addit daidda geat leat dárbašis. 29
4,29
Matt 15,11
Kol 3,816
4,6
Allet divtte guohca ságaid boahtit njálmmisteattet, muhto sárdnot dakkára mii lea ávkkálaš, mii duddjo buori ja lea dárbbašlaš, vai dat lea buressivdnádussan daidda geat gullet. 30
4,30
Jes 63,10
2 Kor 1,22+
4,30 seaila >1,13.Allet moraštahte Ipmila Bassi Vuoiŋŋa gean dii lehpet ožžon seailan lonástusa beaivvi várás. 31
4,31
Kol 3,8
Hilgot buotlágan bahčavuođa, suhtu, vaši, riidaleami ja bilkideami, buot bahávuođa. 32
4,32
Matt 6,14
Kol 3,12č
Lehket baicce gaskaneattet ustitlaččat ja váibmoláđđásat ja addet ándagassii guhtet guimmiidasadet, nugo Ipmil lea addán didjiide ándagassii Kristusa dihte.

5

51

5,1
Matt 5,4548
Atnet nappo Ipmila ovdagovvan, diihan lehpet su ráhkis mánát. 2
5,2
2 Mos 29,18
Sál 40,7
Joh 13,34
Hebr 10,10
5,2 ráhkistan min Máŋga boarráset giehtačállosis lea “ráhkistan din”.Vádjolehket ráhkisvuođas, nugo Kristus lea ráhkistan min ja addán iežas min dihte oaffarattáldahkan, njálggahájat oaffarin Ipmilii.

3

5,3
Matt 15,19
Rom 1,29eč
13,13
1 Kor 5,10č
6,9č
2 Kor 12,20
Gal 5,19eč
Kol 3,5eč
1 Tim 1,9č
2 Tim 3,2eč
Furrošeapmi, buot buhtismeahttunvuohta ja vuovdáivuohta ii oaččo beakkuhuvvotge din gaskkas, eai dat heive bassi olbmuide, 4
5,4
4,29
iige šleidošeapmi, árvvohis ságat iige snoallan. Giitet baicca Ipmila! 5
5,5
1 Kor 6,9č
Kol 3,5
Diihan diehtibehtet ahte Kristusa ja Ipmila riikka ii árbe oktage furrošeaddji iige buhtismeahttun dahje vuovdái, danne go son lea eahpeipmilbálvaleaddji. 6
5,6
Kol 2,48
Allet divtte ovttage fillet din guoros ságaiguin, danne go daid dihte Ipmila moarri deaivida buot jeagohemiid. 7Dis ii oaččo leat mihkkege dahkamušaid singuin.

Čuovgasa mánát

8

5,8
Matt 5,14
Luk 16,8
Kol 1,13
1 Tess 5,4eč
1 Pet 2,9
Oktii diige leiddet seavdnjatvuohta, muhto dál dii lehpet Hearrá čuovga. Vádjolehket čuovgasa mánnán! 9
5,9
Gal 5,22
Čuovga šaddada buorrevuođa, vuoigatvuođa ja duohtavuođa šaddosiid. 10
5,10
Rom 12,2
Isket guorahallat mii lea dohkálaš Hearrái. 11
5,11
Rom 13,12
Allet ane searvevuođa seavdnjadasa šattohis daguide, muhto ráŋgot baicca daid albmosit. 12Maid muhtumat dahket čihkosis, dan lea heahpatlaš oppa máinnašitge, 13
5,13
Joh 3,20č
muhto buot boahtá albmosii, go čuovga dahká dan almmusin. 14
5,14
Jes 26,19
60,1
Buot mii lea dahkkojuvvon almmusin, lea čuovggas. Dan dihte celkojuvvo:

“Morit, don gii oađát,

ja čuožžil jábmiid luhtte,

de Kristus du čuvge.”

15Gehččet dan dihte, mo vádjolehpet: Allet vádjol jierpmehis olbmuid láhkái, muhto nugo jierpmálaččat. 16

5,16
Am 5,13
Kol 4,5
Atnet áiggi bures, danne go dát áigi lea bahá. 17
5,17
Rom 12,2
Allet leage jierpmeheamit, muhto áddejehket mii lea Hearrá dáhttu. 18
5,18
Sát 23,31
Luk 21,34
Allet juhkaluva viinnis, danne go das boahtá gudnehis eallin, muhto diktet baicca Vuoiŋŋa deavdit iežadet. 19
5,19
Sál 33,2č
Kol 3,16č
Sárdnot guhtet guimmiidasadet sálmmaiguin, rámádusaiguin ja vuoiŋŋalaš lávlagiiguin. Lávlot ja čuojahehket Hearrái olles váimmus. 20
5,20
1 Tess 5,18
Giitet álo Ipmil Áhči buot áššiin min Hearrá Jesus Kristusa namas.

Ruoktu ja bearaš

21

5,21
1 Pet 5,5
5,21 Kristusa balus Muhtun giehtačállosiin lea “Ipmila balus”.Lehket guhtet guimmiidasadet vuolibuččat, Kristusa balus. 22
5,22
1 Kor 14,34+
5,22–6,9 viessotávval mii čilge rivttes gaskavuođaid dállodoalu lahtuid gaskkas, “viessu”. Vrd. Kol 3,18–4,1; 1 Pet 2,18–3,7.Áhkát, lehket boadnjáseattet vuolibuččat dego Hearrái, 23
5,23
1 Kor 11,3
Ef 4,15č
danne go boadnjá lea áhká oaivi, nugo Kristus lea girku oaivi; son lea iežas rupmaša beasti. 24Nugo girku lea Kristusii vuolibuš, nu lehkoset áhkátge juohke dáfus boadnjáseaset vuolibuččat.

25

5,25
Joh 3,29Kol 3,19
1 Pet 3,7
Boatnját, ráhkistehket iežadet áhká nugo Kristus ráhkistii girku ja attii iežas dan ovddas 26
5,26
Joh 3,5
Apd 22,16
1 Kor 6,11
Tit 3,5
vai son basuha ja buhtista dan čáhcelávgguin sáni bokte. 27
5,27
Kol 1,22
Dasgo son ieš dáhtui girku loaiddastit iežas ovdii hearvásvuođas, bassin ja láitemeahttumin, almmá duolvva, nárvvi dahje mange dakkára haga. 28Seammá láhkái boadnjá lea geatnegas ráhkistit áhkás dego iežas rupmaša. Dat gii ráhkista áhkás, ráhkista iežas. 29Iihan oktage vašut iežas rupmaša, muhto biebmá ja dikšu dan. Aiddo nie maiddái Kristus dikšu girku. 30
5,30
Rom 12,5
1 Kor 6,15
12,27
5,30 su rupmaša lahtut Boares giehtačállosat ja jorgalusat lasihit “su oaččis ja su dávttiin”. Vrd. 1 Mos 2,21–23.Dasgo mii leat su rupmaša lahtut. 31
5,31
1 Mos 2,24
Matt 19,5
Dan dihte olmmái guođđá áhčis ja eatnis ja eallá áhkáinis, ja dat guovttis šaddaba oktan oažžin. 32Dát lea stuorra čiegusvuohta; mun oaivvildan Kristusa ja girku. 33Dát guoská maid didjiide: Juohkehaš galgá ráhkistit áhkás dego iežas, ja áhkká galgá gudnejahttit boatnjás.