Davvisámegiel Biibbal 2019 (Biibbal)
23

Bassi álbmoga buhtisvuohta

231Ii oktage geas vuolleváimmut leat cuvkejuvvon dahje geas buohča lea čuhppojuvvon, beasa Hearrá searvegoddái. 2

23,2
3 Mos 18,6–18
5 Mos 22,30
Ii oktage seahkenálat olmmoš beasa Hearrá searvegoddái; su mánná ii velá logát buolvvasge beasa Hearrá searvegoddái. 3
23,3
1 Gon 11,1
Neh 13,1č
Ii oktage ammonlaš dahje moablaš beasa Hearrá searvegoddái; sin mánát eai velá logát buolvvasge beasa Hearrá searvegoddái. 4
23,4
4 Mos 22–24
Jos 24,9č
23,4 Aram Naharajim Mesopotamia davviguovllu riika.Siihan eai buktán didjiide láibbi ja čázi go leiddet boahtimin Egyptas, ja sii bálkáhedje Bileama, Beora bártni, gii lei eret Petoris Aram Naharajimis, garuhit din. 5Muhto Hearrá, din Ipmil, ii dáhtton gullat Bileama, muhto jorgalii garuhusa buressivdnádussan, danin go son ráhkista din. 6Nu guhká go eallibehtet, de allet goassege ovddit sin lihku ja birgejumi.

7

23,7
1 Mos 25,24–26
23,7 edomlaččaid Esau nálli. Vrd. 1 Mos 36. ▶ edomlaččat.Allet fasttáš edomlaččaid; siihan leat din vieljat. Allet fasttáš egyptalaččaid, danne go dii ásaidet vierisin sin eatnamis. 8Sin mánát goalmmát buolvvas besset Hearrá searvegoddái.

9Go vuolgibehtet soahtat vašálaččaideattetguin, de váruhehket buot vearránusain. 10

23,10
3 Mos 15,16
Jos olmmái lea šaddan buhtismeahttumin danin go su siepman lea golgan ihkku, de son galgá mannat siidda olggobeallái ja orrut doppe. 11Eahkedis son galgá basadit, ja beaivváža luoitádettiin son oažžu máhccat siidii.

12Dis galgá leat vissis báiki siidda olggobealde gosa mannat gálgat earániid. 13Dis galgá leat boahkánis unna goaivu mainna roggabehtet rokki ja gokčabehtet earániiddádet.

14Hearrá, din Ipmil, vádjola din siiddas, várjala din ja addá din vašálaččaid din gihtii. Dan dihte din siida galgá leat bassi, nu ahte son ii oainne doppe maidege nuskkiid iige jorgal dis eret.

15Allet máhcat šláva gii lea báhtaran isidisttis ja dorvvastan didjiide. 16Diktet su orrut din luhtte ja ássat dan gávpogii maid ieš vállje. Allet soardde su.

17Ii oktage israellaš nisson iige olmmái oaččo leat tempelfuorrá. 18Dii ehpet oaččo buktit mange lohpádusa deavdima várás Hearrá, Ipmileattet, vissui fuorrábálkká, leaš dat dal máksojuvvon nissonii dahje divdui, danne go Hearrá, din Ipmil, fasttáša dan.

Mearrádusat reanttuid ja lohpádusaid birra

19

23,19
2 Mos 22,25
3 Mos 25,35–37
Sál 15,5
23,19 reanttu >2 Mos 22,25.Allet váldde reanttu vieljasteattet, allet ruđas, borramušas alletge mastege maid sáhttá lonet reanttu vuostá. 20
23,20
15,3
Olgoeatnama olbmos dii oažžubehtet váldit reanttu, muhto ehpet vieljasteattet. Dalle Hearrá, din Ipmil, buressivdnida din buot das maid dahkabehtet dan eatnamis maid dál mannabehtet váldit oapmineattet.

21

23,21
4 Mos 30,3
Sárd 5,3–5
Go dagat lohpádusa Hearrái, Ipmilasat, de ale ájahala deavdimis dan, muđui Hearrá, du Ipmil, bidjá du vástidit das maid leat lohpidan, ja don geasát badjelasat suttu. 22Jos don it daga lohpádusa, de it suddut. 23Muhto jos don eaktodáhtos leat njálmmálaččat lohpidan juoidá Hearrái, Ipmilasat, de galggat deavdit dan oskkáldasat.

24Go don boađát nuppi olbmo viidnegárdái, de oaččut borrat viidnemurjjiid nu ollu go hálidat, muhto it oaččo čoaggit daid gorii. 25

23,25
Matt 12,1
Mark 2,23
Luk 6,1
Go don boađát nuppi olbmo gordnebeldui, de oaččut doadjit gordneoivviid gieđain, muhto sirppiin it oaččo čuohppat gordneoivviid su bealddus.

24

Náittoslágat

241

24,1
Jes 50,1
Matt 5,31
19,7–9
Jos olmmái lea váldán áhká ja de fuobmá sus juoga láitámuša iige šat fuola sus, de son sáhttá čállit earrogirjji, addit dan nissonii ja vuolggahit su luhtis eret. 2Go nisson vuolgá eret su luhtte, de son sáhttá šaddat eará olbmá áhkkán. 3Jos dat olmmáige ii fuola šat nissona, čállá earrogirjji ja vuolggaha su eret dahje jápmá, 4
24,4
Jer 3,18
de ovddit boadnjá gii vuolggahii su luhtis, ii oaččo fas váldit su áhkkán; nisson lea šaddan sutnje buhtismeahttumin, ja Hearrá fasttáša dakkár lihtu. Allet duolvat dakkár suttuin eatnama maid Hearrá, din Ipmil, addá didjiide oapmin.

5

24,5
20,7
Jos olmmái lea easkka náitalan, de son ii dárbbaš vuolgit soahtái iige sutnje oaččo bidjat eará geatnegasvuođaidge. Son oažžu leat ruovttus ovtta jagi illun áhkkásis.

Riekti ja váibmoláđisvuohta

6Ii oktage oaččo váldit loana pántan giehtamillu iige millogeađggi, danne go dalle son váldá pántan nuppi olbmo heakka.

7

24,7
2 Mos 21,16
1 Tim 1,10
Jos boahtá albma ahte muhtun lea rievidan alccesis nuppi israellačča ja vuovdán su nugo gávpegálvvu, de dat olmmái galgá jápmit. Duššadehket bahá gaskkasteattet.

8

24,8
3 Mos 13–14
Jos soapmásii lea njommon spihtáldávda, de doahttalehket dárkilit buot rávvagiid maid levilaš báhpat addet, ja dollet oskkáldasat visot maid mun lean gohččon sin dahkat. 9
24,9
4 Mos 12,1–15
Muitet maid Hearrá, din Ipmil, dagai mátkkis Mirjamii, dalle go leiddet boahtimin Egyptas.

10Go don lonet soapmásii juoidá, de ale mana su vissui váldit sus pántta. 11Vuordde olgun ja divtte dan olbmá geasa leat lonemin, buktit pántta dutnje. 12Jos son lea geafi, de ale doala su biktasa maid son lea addán pántan, gitta iđida rádjái, 13

24,13
2 Mos 22,25–27
5 Mos 6,25
muhto máhcat biktasa sutnje beaivváža luoitádettiin, vai son beassá oađđit iežas biktasa vuolde. Dalle son buressivdnida du, ja dat lea vanhurskkis dahku Hearrá, du Ipmila, čalmmiin.

14

24,14
3 Mos 19,13
Mal 3,5
Jak 5,4
Ale verroš geafes ja váivváš beaivebálkkolaččain, leaš son dal du viellja dahje vieris gii ássá muhtun du eatnama gávpogis. 15Mávsse sutnje su bálkká juo seammá beaivvi ovdal go beaivváš luoitáda, danin go son lea geafi ja dárbbaša dan. Muđui son čuorvu Hearrá, ja don šattat sivalažžan suddui.

16

24,16
2 Gon 14,6
Jer 31,29č
Esek 18
Áhčiid ii oaččo ráŋggáštit jápmimiin mánáid dihte iige mánáid áhčiid dihte. Juohkehaš šaddá jápmit iežas suttu dihte.

17

24,17
2 Mos 22,21č
23,9
5 Mos 16,19
27,19
Jes 1,17
Jer 5,28
Esek 22,29
Am 2,6–8
Allet bonja vierrása alletge oarbása rievtti. Allet váldde pántan leaskka biktasiid. 18
24,18
5,15
6,12
7,8
15,15
16,12
Muitet ahte dii ieža leiddet šlávvan Egyptas ja ahte Hearrá, din Ipmil, lonistii din doppe. Dan dihte mun gohčun din doallat dáid gohččumiid.

19

24,19
3 Mos 19,9č
23,22
Go lehpet rádjamin šattu ja vajáldahttibehtet dohko gordnegihpu, de allet máhca viežžat dan, muhto guđđet dan dohko vierrása, oarbása ja leaskka várás. Dalle Hearrá, din Ipmil, buressivdnida din buot das maid dahkabehtet. 20Go lehpet časkán oliivvaid muoras eatnamii, de allet dasto maŋŋil máhca čoaggit oliivvaid mat leat báhcán; dat gullet vierrásii, oarbásii ja leskii. 21Go lehpet čoaggán viidnegárdádet šattu, de allet ane maŋŋerádjama, muhto guđđet vierrásii, oarbásii ja leskii dan mii báhcá. 22Muitet ahte dii ieža leiddet šlávvan Egyptas. Dan dihte mun gohčun din doallat dáid gohččumiid.

25

251

25,1
16,18–20
Sát 17,15
Jos guokte olbmá riiddáskit ja soai de doalvuba ášši rievtti ovdii, de duopmárat galget dubmet riekta: Sivaheami sivaheapmin ja sivalačča sivalažžan. 2Jos sivalaš ráŋggáštuvvo cábmimiin, de duopmár galgá gohččut su gopmulit eatnamii, ja son galgá gozihit ahte sivalaš oažžu nu galle časkkástaga go su rihkus ánssáša. 3
25,3
2 Kor 11,24
25,3 njealljelogi časkkástaga, ii eambbo Maŋŋil ráŋggáštus ráddjejuvvui golbmalogiovcci časkkástahkii, nu ahte olmmoš ii vahágis ožžon eambbo go njealljelogi. >2 Kor 11,24.Sutnje oažžu addit njealljelogi časkkástaga, ii eambbo; muđui din viellja heahppášuhttojuvvo.

4

25,4
1 Kor 9,9
1 Tim 5,18
Allet čana vuovssá njálmmi go dat lea ráidnemin gortniid.

Sivjjotgeatnegasvuohta

5

25,5
1 Mos 38,8č
Rut 4,4
Matt 22,24
25,5 sivjjotgeatnegasvuođa sivjjotnáittus.Go vieljažagat ássaba ovttas ja nubbi jápmá iige sus leat bárdni, de su leaska ii oaččo mannat áhkkán dakkárii gii ii gula sohkii. Su boatnjá viellja galgá veallát suinna, váldit su áhkkán ja nu deavdit iežas sivjjotgeatnegasvuođa. 6Nissona vuosttašriegádeaddji galgá adnojuvvot jápmán vielja bárdnin, vai su namma ii sihkkašuva Israelis. 7Muhto jos olmmái ii dáhto váldit vieljas leaskka áhkkán, de nisson galgá mannat gávpotportii vuorrasiid ságaide ja dadjat: “Mu sivjjot biehttala seailluheames vieljas nama Israelis. Son ii dáhto deavdit iežas sivjjotgeatnegasvuođa.” 8Dalle gávpoga vuorrasat galget rávkat olbmá lusaset ja sárdnut suinna. Jos son bissu nanusin iige dáhto váldit vieljas leaskka áhkkán, 9de leaska galgá vuorrasiid oaidnut mannat su ovdii, geassit gápmaga su juolggis, čolgadit su muođuid njeaiga ja dadjat: “Ná dahkkojuvvo dasa gii ii dáhto bisuhit vieljas soga.” 10Das maŋŋil dan olbmá soga galgá gohččut “rabasjuolggaga sohkan”.

Eará mearrádusat

11Jos guokte olbmá doaráskit ja nuppi olbmá áhkká boahtá veahkehit boatnjás ja dohppe dan olbmá vuolledábiide gii lea cábmimin su boatnjá, 12de nissona ii oaččo árkkálmastit, muhto su gieđa galgá čuolastit gaskat.

13

25,13
3 Mos 19,35č
Esek 45,10
Allet ane burssas guovttelágán veaktageđggiid, stuoribuid ja unnibuid. 14Allet ane viesuineattet guovttelágán efamihtuid, stuoribuid ja unnibuid. 15Atnet rivttes ja vuoigadis veaktageđggiid ja rivttes ja vuoigadis efamihtuid, vai beassabehtet eallit guhká dan eatnamis maid Hearrá, din Ipmil, addá didjiide. 16
25,16
Sát 11,1
Hearrá, din Ipmil, fasttáša juohkehačča gii verroša dakkár áššiin.

17

25,17
2 Mos 17,8–16
Sál 83,4–9
Muitet maid amaleklaččat dahke didjiide go leiddet boahtimin Egyptas. 18Go sii bohte din ovddal, ja dii leiddet mátkkis váiban ja viessan, de sii eai ballan Ipmilis muhto godde buot vuoimmehuvvan olbmuid geat ledje bázahaddan. 19
25,19
2 Mos 17,14
5 Mos 12,9
1 Sam 15,2č
1 Muit 4,43
Go Hearrá, din Ipmil, lea addán didjiide muosi buot vašálaččain mat leat din birra, dan eatnamis maid son addá didjiide opmodahkan ja diktá din váldit dan oapmineattet, de galgabehtet dalle duššadit eatnama alde amaleklaččaid ja sin muittuge. Allet vajáldahte dán!