Davvisámegiel Biibbal 2019 (Biibbal)
6

David buktá Ipmila árkka Sionii

61

6,1
1 Muit 13,1–14
David čohkkii fas buot Israela válljusoahteolbmáid, golbmalogiduhát olbmá. 2
6,2
1 Sam 4,4
6,2 Baala Kirjat-Jearima boares namma. Gč. Jos 15,9. >1 Sam 6,21.Son vulggii oppa joavkkuinis Baalai Judas. Doppe sii galge viežžat Ipmila árkka, masa Hearrá, Almmiveagaid Ipmil, lei bidjan iežas nama, son gean truvnnu kerubat guddet. 3
6,3
1 Sam 7,1
Sii bidje Ipmila árkka ođđa vovnnaide ja doalvugohte dan Abinadaba viesus mii lei dievás, ja Abinadaba bártnit Ussa ja Ahjo stivriiga ođđa vovnnaid. 4Ussa váccii árkka guoras, ja Ahjo váccii árkka ovddas. 5David ja buot israellaččat dánso ilus Hearrá muođuid ovddas ja lávlo ja čuojahedje lyraid, hárppaid, rumbbuid, skilanasaid ja symbálaid. 6Go sii bohte Nakona gordneráidnensaji buohta, de Ussa geigii gieđa ja dollii Ipmila árkii, danin go vuovssát ledje šaddan vearrájin. 7
6,7
4 Mos 4,15
Dalle Hearrá moaráhuvai Ussai: Ipmil časkkii su, ja son jámii Ipmila árkka gurrii. 86,8 Peres-Ussa sátnestoahkan hebreagiel sániin mii jorgaluvvo “falleheapmin”. Mearkkaša “Ussa doadjin” dahje “Ussaskurču”.David gáfestuvai danne go Hearrá lei časkán Ussa. Dat báiki gohčoduvvui Peres-Ussan, ja danin dat gohčoduvvo vel dán beaivvinai. 9Dan beaivvi rájes David balai Hearrás, ja son dajai: “Mo Hearrá árka sáhttá boahtit mu lusa?” 10Son ii dáhtton sirdit Hearrá árkka lusas Davida gávpogii, muhto bijai dan gatlaš Obed-Edoma vissui. 11Doppe Hearrá árka lei golbma mánu, ja Hearrá buressivdnidii Obed-Edoma ja oppa su bearraša.

12

6,12
1 Muit 15,25–16,3
Go David gulai ahte Hearrá lei buressivdnidan Ipmila árkka dihte Obed-Edoma bearraša ja buot mii sus lei, de son vulggii Obed-Edoma vissui ja buvttii Ipmila árkka doppe ávvudemiin Davida gávpogii. 13Go Hearrá árkka guoddit ledje lávken guhtta lávkki, de David oaffarušai vuovssá ja buoiduduvvon gálbbi. 14
6,14
1 Sam 2,18
6,14 beallemasefod hebreagillii efod. ▶ efod. Sus lei gárvun dušše beallemasefod, ja son dánssui oppa fámustis Hearrá muođuid ovddas. 15David ja oppa Israel vázze Hearrá árkka maŋis, ja ávvučuorvasat skáige ja dorvvet čudje. 16Go Hearrá árka lei boahtimin Davida gávpogii, de Mikal, Saula nieida, geahčai láseráigge. Go son oinnii gonagas Davida dánsumin ja njuikkodeamen Hearrá muođuid ovddas, de son badjelgeahčai su váimmustis. 17Hearrá árka biddjojuvvui sadjásis goahtái maid David lei ceggen dan várás, ja David oaffarušai boaldinoaffariid ja searvevuođaoaffariid Hearrá muođuid ovddas. 18
6,18
1 Gon 8,55
Go David lei geargan oaffaruššamis boaldinoaffariid ja searvevuođaoaffariid, de son buressivdnidii álbmoga Hearrá, Almmiveagaid Ipmila, nammii 19ja juogadii juohke olbmái ja nissonii, oppa Israela álbmogii, iešguhtiige láibbáža, dádelgáhku ja rusingáhku. De buohkat vulge ruoktot.

20Go David máhcai ruoktot buressivdnidit iežas bearraša, de bođii Saula nieida Mikal su ovddal ja dajai: “Gal juo Israela gonagas láhttii odne gutnálaččat! Son nuoladii bálvaleddjiidis biiggáid ovddas, nugo vácceš olmmoš dahká!” 21

6,21
1 Sam 13,14
Dalle David dajai Mikalii: “Mun lean dánson Hearrá ovddas, su ovddas gii válljii mu ovdalii du áhči ja oppa áhčát soga, ja bijai mu iežas álbmoga Israela ráđđejeaddjin. 22Mun sáhtán vuolidit iežan ain eambbo ja šaddat ain uhcibun iežan čalmmiinge. Muhto dat biiggát geaid don oaivvildat, gudnejahttet mu.” 23Ja Saula nieida Mikal lei mánáheapme gitta jápminbeaivvis rádjái.

7

Ipmila lohpádus Davidii

71

7,1
1 Muit 17,1–15
Gonagas ásai dál šloahtastis, ja Hearrá lei addán sutnje ráfi buot vašálaččain mat su birra ledje leamaš. 2
7,2
5,11
De oktii gonagas dajai profehta Natanii: “Mun ásan sedermuorrašloahtas, muhto Ipmila árka lea goađis.” 3
7,3
1 Sam 10,7
Natan dajai gonagassii: “Daga buot maid áiggut, dasgo Hearrá lea duinna.”

4Muhto dan ija Natanii bođii dát Hearrá sátni: 5“Mana bálvaleaddján Davida lusa ja cealkke: Ná cealká Hearrá: Dongo huksešit munnje viesu ássansadjin? 6

7,6
2 Mos 40,21
1 Gon 8,16
Mun in leat ássan viesus dan beaivvi rájes go bukten israellaččaid Egyptas, gitta dán beaivvi rádjái, muhto lean johtalan ja orron goađis. 7Gos ihkinassii mun lean vádjolan israellaččaiguin, de mun in leat goassege cealkán ovttage Israela duopmárii geaid mun bidjen geahččat iežan álbmoga Israela: Manne dii ehpet leat huksen munnje sedermuorraviesu? 8
7,8
1 Sam 16,11eč
Sál 78,70eč
Cealkke bálvaleaddjásan Davidii: Ná cealká Hearrá, Almmiveagaid Ipmil: Mun válden du láidomis sávzzaid maŋis ja bidjen du álbmogan Israela ráđđejeaddjin. 9
7,9
1 Mos 12,2
Mun lean leamaš duinna juohke sajis gos don leat vádjolan, ja lean duššadan buot vašálaččaid du ovddas. Mun dagan du nama seammá stuorisin go eatnama stuorráid namat. 10Mun ráhkadan álbmogasan Israelii ássansaji ja ruohtastuhtán dan dasa, nu ahte dat beassá ássat báikkistis iige ráfehuhttojuvvo. Vearredahkkit eai soardde dan nugo ovdal, 117,11 gonagasviesu teavstta hebreagiel sátni “viessu” čujuha dás Davida gonagassohkii. Vrd. v. 18č.nugo vel dalle go mun ásahin duopmáriid láidet álbmogan Israela. Mun attán dutnje ráfi buot vašálaččainat. Dál Hearrá almmuha dutnje ahte mun huksen dutnje gonagasviesu. 12
7,12
1 Gon 8,20
2 Muit 7,18
Go du beivviid lohku lea dievvan ja don vuoiŋŋadat áhčiidat luhtte, de mun čuoččáldahtán du nális olbmá gii vuolgá du rupmašis, ja mun nanusmahtán su gonagasvuođa. 13
7,13
1 Gon 5,5
6,12
1 Muit 28,6č
Sál 89,4č
Son hukse viesu mu nammii, ja mun nannen su truvnnu agálaš áigái. 14
7,14
1 Muit 22,10
Sál 89,27
Mun lean su áhčči, ja son lea mu bárdni, ja jos son meannuda boastut, de mun bagadan su garra gieđain nugo olbmot mánáideaset. 15
7,15
1 Sam 15,26
Muhto iežan árpmu mun in váldde sus, nugo mun válden dan Saulis gean gáidadin du ovddas. 16Du sohka ja gonagasvuohta bissu mu ovddas agálaččat, ja du truvdnu lea nanus agálaš áigái.”

Davida giittusrohkos

17Natan muitalii Davidii buot dáid sániid ja oppa dán oainnáhusa. 18

7,18
1 Muit 17,16–27
Dalle gonagas David loaiddastii Hearrá muođuid ovdii ja dajai: “Hearrá, mu Ipmil! Gii mun lean ja mii lea mu sohka, go don leat dolvon mu dán rádjai? 19Muhto dát lei ilá unnán du čalmmiin, Hearrá, mu Ipmil, de don leat addán lohpádusaid bálvaleaddját sohkii guhkás boahtteáigái. Dát šaddá bagadussan olbmuide, Hearrá, mu Ipmil. 20Maid David vel dajašii dutnje? Donhan dovddat bálvaleaddját, Hearrá, mu Ipmil. 21Iežat sáni ja dáhtu mielde don leat dahkan buot dáid stuorra daguid ja almmuhan daid bálvaleaddjásat. 22
7,22
2 Mos 15,11
Sál 104,1
Don leat stuoris, Hearrá, mu Ipmil, ii leat du veardásaš. Ii leat Ipmil earret du, dan mii leat gullan iežamet beljiiguin. 23
7,23
5 Mos 4,734
Ii oktage álbmot eatnama alde leat dego du álbmot Israel, álbmot maid Ipmil ieš bođii lonistit iežas álbmogin vai beassá dahkat iežas nama dovddusin ja dahkat stuorra ja hirbmatlaš daguid sin dihte, álbmot maid don lonistit Egyptas ja man ovddas don duššadit vieris álbmogiid ja daid ipmiliid. 24
7,24
5 Mos 7,6+
Don leat mearridan ahte du álbmot Israel lea du iežat álbmot agálaš áigái, ja don, Hearrá, leat šaddan sin Ipmilin.

25Hearrá Ipmil, divtte dan sáni maid don dál leat cealkán bálvaleaddját ja su soga birra, bissut nanusin agálaš áigái, ja daga nugo leat sárdnon. 26Dalle du namma lea stuoris agálaš áigái, ja olbmot dadjet: Hearrá, Almmiveagaid Ipmil, lea Israela Ipmil. Ja bálvaleaddját Davida sohka bissu nanusin du ovddas. 27Dasgo don, Hearrá, Almmiveagaid Ipmil, Israela Ipmil, leat almmustahttán dán bálvaleaddjásat: ‘Mun huksen dutnje viesu’. Dan dihte du bálvaleaddji lea arvan rohkadallat dan rohkadusa. 28

7,28
Sál 33,4
Ja dál, Hearrá, mu Ipmil, don leat Ipmil; du sánit šaddet duohtan, ja don leat addán bálvaleaddjásat dán stuorra lohpádusa. 29Vare don buressivdnidivččet bálvaleaddját soga nu ahte dat oažžu bálvalit du agálaččat, nugo don, Hearrá, mu Ipmil, ieš leat sárdnon. Vare don buressivdnidivččet bálvaleaddját soga agálaš áigái.”

8

Davida soahtevuoittut

81

8,1
1 Muit 18,1–14
8,1 Meteg-Haamma dovdameahttun báiki.Das maŋŋil David časkkii filistalaččaid ja vuolidii sin, ja son válddii sis Meteg-Haamma. 2
8,2
4 Mos 24,17
Son časkkii maiddái moablaččaid ja mihtidii sin oarain: Son vealuhii sin eatnamii ja mihtidii sis ain guokte oarraguhkkodaga goddojuvvot ja ovtta oarraguhkkodaga guđđojuvvot eallit. Nu moablaččat šadde bálvalit Davida ja máksit sutnje vearu. 38,3 Soba >1 Sam 14,47.David časkkii maiddái Hadadesera, Rehoba bártni, Soba gonagasa, gii lei vuolgán váldit ruoktot daid eatnamiid Eufrateatnogáttis mat ledje gullan sutnje ovdal. 4
8,4
Jos 11,69
David válddii sus duhát čiežačuođi riidejeaddji ja guoktelogiduhát vázzi soahteolbmá. Son čuohpai buot vovdnaheasttaid čeavžesuonaid, dušše čuođi heastta son sesttii.

5Go Damaskusa aramealaččat bohte veahkehit Hadadesera, Soba gonagasa, de David časkkii sin ja gottii guoktelogiguokte duhát aramealačča. 6David bijai soahteveagaid Damaskusii, ja aramealaččat šadde bálvalit su ja máksit sutnje vearu. Hearrá attii Davidii vuoittu juohke sajis gosa son manai. 7

8,7
2 Gon 11,10
David válddii Hadadesera olbmáid gollenjuollaskuohpuid ja buvttii daid Jerusalemii. 8Betahis ja Berotajis, Hadadesera gávpogiin, gonagas David válddii hui ollu veaikki.

98,9 Hamat aramealaš riika Orontesjoga gáttis. Gč. Lebo-Hamat. >4 Mos 13,21.Go Toi, Hamata gonagas, gulai ahte David lei časkán Hadadesera soahteveaga, 10de son vuolggahii bártnis Jorama dearvvahit gonagas Davida ja sávvat sutnje lihku dan geažil go son lei vuoitán Hadadesera; Hadadeser lei oainnát leamaš Toi vašálaš. Joram buvttii mielddis silba-, golle- ja veaikelihtiid, 11

8,11
1 Gon 7,51
ja gonagas David basuhii daid Hearrái oktanaga dainna silbbain ja golliin maid son lei váldán álbmogiin maid lei vuoitán: 128,12 Aramealaččain Septuagintas lea “Edomlaččain”. aramealaččat.Aramealaččain, moablaččain, ammonlaččain, filistalaččain ja amaleklaččain. Son basuhii maiddái dan sállaša maid lei váldán Hadadeseris, Rehoba bártnis, Soba gonagasas.

13

8,13
Sál 60,2
8,13 Sálteleahki jáhkkimis leahki Jápmameara lulábealde.Davida beaggin stuorui ain. Go son lei máhccamin ruoktot maŋŋil go lei vuoitán aramealaččaid, de son časkkii Sálteleagis edomlaččaid, gávccinuppelohkái duhát olbmá. 14Son bijai soahteveagaid miehtá Edoma, ja buot edomlaččat šadde bálvalit Davida. Hearrá attii Davidii vuoittu juohke sajis gosa son manai.

15David ráđđii dál oppa Israela, ja son doaimmahii álbmogasas lága ja vuoigatvuođa. 16

8,16
1 Muit 18,15–17
Soahteveagaoaivámužžan lei Joab, Seruja bárdni, ja riikkačállin Jošafat, Ahiluda bárdni. 17Sadok, Ahituba bárdni, ja Ahimelek, Ebjatara bárdni, leigga báhppan, ja Seraja lei gonagasa čállin. 188,18 keretlaččaid ja peletlaččaid gonagasa heaggafávttat.Benaja, Jojada bárdni, lei keretlaččaid ja peletlaččaid oaivámužžan, ja báhppan ledje maid muhtun Davida bártnit.