Davvisámegiel Biibbal 2019 (Biibbal)
22

Saul goddá Noba báhpaid

22122,1 Adullam gávpot Šefelas. Vrd. 1 Mos 38,1; Jos 15,35.David vulggii Gatis ja báhtarii Adullama bákteráigái. Go su vieljat ja oppa su bearaš gulle dan, de sii manne dohko su lusa. 2Su lusa čoagganedje buotlágán heađálaš, vealggáiduvvan ja bahčagan olbmot, ja son riemai sin oaivámužžan. Sutnje serve sullii njeallječuođi olbmá. 3Doppe David manai Mispei Moabis ja ánui Moaba gonagasas: “Suova mu áhči ja eatni orrut du luhtte dassážii go mun oainnán maid Ipmil áigu dahkat munnje.” 422,4 várreladnis Davida báhtaranbáiki, Adullama lahka.Son guđii vánhemiiddis Moaba gonagasa lusa, ja soai ásaiga gonagasa luhtte nu guhká go David lei várreladnis. 5

22,5
Sál 63,1
Muhto profehta Gad dajai Davidii: “Ale šat oro várreladnis, muhto vuolgge Juda eatnamii.” Dalle David vulggii ja orrui Heretvuovdái.

6Saul lei čohkkámin Gibeas dievás tamariskamuora vuolde sáiti gieđas, ja buot su olbmát ledje čuožžumin su birra. De Saulii muitaluvvui ahte muhtumat ledje oaidnán Davida ja su olbmáid. 7

22,7
8,14
Saul dajai daidda olbmáide geat ledje das: “Gullet, benjaminlaččat! Gáddibehtetgo dii ahte Isaja bárdni addá didjiidenai bealdduid ja viidnegárddiid ja bidjá din duháhaoaivámužžan ja čuohtásaoaivámužžan? 8
22,8
18,3
Diihan lehpet buohkat dahkan lihtu mu vuostá! Ii oktage dis leat dieđihan munnje ahte mu bárdni lea dahkan lihtu Isaja bártniin. Ii oktage dis leat viššan muitalit munnje ahte mu bárdni lea bođđen mu iežan bálvaleaddji juonastit mu vuostá.” 9
22,9
21,7
Dalle dajai Edomlaš Doeg gii lei okta Saula njunušolbmáin: “Mun oidnen Isaja bártni boahtimin Nobii Ahimeleka, Ahituba bártni, lusa. 10
22,10
21,69
Ahimelek jearai sutnje neavvaga Hearrás, nistii su ja attii sutnje velá filistalaš Goljata miehki.”

11Dalle Saul vieččahii báhppa Ahimeleka, Ahituba bártni, ja oppa su soga, Noba báhpaid. Go sii bohte gonagasa ovdii, 12de Saul dajai: “Gula, Ahituba bárdni!” Ahimelek vástidii: “Maid don dáhtut, hearrá?” 13Saul dajai sutnje: “Manne doai leahppi dahkan lihtu mu vuostá, doai Isaja bártniin? Don leat addán sutnje láibbi ja miehki ja jearran sutnje neavvaga Ipmilis, vai son beassá čuožžilit mu vuostá ja vuođgŋit mu, nugo dilli dál lea!” 14

22,14
18,27
Ahimelek vástidii gonagassii: “Leago buot du bálvaleddjiin oktage nu oskkáldas go David, gonagasa vivva, du heaggafávttaid oaivámuš ja árvvus adnojuvvon olmmái du viesus? 15Inhan mun dál vuosttaš geardde jearran Ipmilis sutnje neavvaga. Allos gonagas sivahallo mu dahje mu soga, danin go mun in diehtán dán áššis maidege.” 16Muhto gonagas dajai: “Don ráŋggáštuvvot jápmimiin, Ahimelek, don oktan oppa sogainat.” 17De gonagas dajai heaggafávttaidasas geat ledje čuožžumin das su birra: “Lávkejehket ovdan ja goddet Hearrá báhpaid! Siinai leat Davida beali. Vaikko sii dihte ahte son lei báhtareamen, de sii eai almmuhan dan munnje.” Muhto gonagasa olbmát eai dáhtton loktet gieđa Hearrá báhpaid vuostá. 1822,18 efoda báhpabivttas. ▶ efod.Dalle gonagas gohčui Doega: “Lávke don ovdan ja gotte báhpaid!” Ja edomlaš Doeg dagai nu; dan beaivvi son gottii gávccilogivihtta olbmá geat buohkat atne efoda. 19
22,19
15,3
Maiddái Noba, báhpaid gávpoga, Saul duššadii mihkiinis, ja miehkki gottii doppe dievdduid ja nissoniid, mánáid ja njammimánáid, vuovssáid, áseniid ja sávzzaid.

20

22,20
23,6
Dušše okta Ahituba bártni Ahimeleka bártniin beasai báhtarussii. Su namma lei Abjatar. Son báhtarii Davida lusa 21ja muitalii ahte Saul lei goddán Hearrá báhpaid. 22David dajai Abjatarii: “Dalle juo go edomlaš Doeg lei doppe dan beaivvi, de mun árvidin ahte son muitala Saulii. Mun lean sivalaš buot du fulkkiid jápmimii. 23Oro mu luhtte, ale bala! Dat gii bivdá du heakka, bivdá munai heakka. Mu luhtte don leat buori dorvvus.”

23

David Keilas

23123,1 Keila gávpot Adullama lulábealde.Davidii muitaluvvui ahte filistalaččat ledje fallehan Keila ja ledje dál stajideamen gordneráidnensajiid. 2Dalle David jearai Hearrás: “Vuolggángo mun fallehit filistalaččaid?” Hearrá vástidii: “Vuolgge fallehit filistalaččaid ja gájo Keila.” 3Muhto Davida olbmát dadje: “Mis lea doarvái ballamuš dáppe Judas. Galgatgo mii vuolgit velá Keilai filistalaččaid soahteveagaid vuostá?” 4David jearai Hearrás velá oktii, ja Hearrá vástidii: “Vuolgge Keilai, mun attán filistalaččaid du gihtii.” 5Dalle David ja su olbmát vulge Keilai ja fallehedje filistalaččaid, válde sis omiid ja časke sin ollásit. Nu David gájui Keila olbmuid. 6

23,6
22,20
23,6 efod.Go Abjatar, Ahimeleka bárdni, lei báhtarettiin boahtán Davida lusa Keilai, de sus lei efod mielde.

7Go Saulii muitaluvvui ahte David lei mannan Keilai, de son jurddašii: “Ipmil lea addán su mu gihtii. Son lea mannan gávpogii mas leat poarttat ja smarttit. Dál son lea čákŋan gillii!” 8Saul rávkkai oppa soahteveagas čoahkkái vai beassá vuolgit Keilai birastahttit Davida ja su olbmáid. 9Muhto go David árvidii ahte Saulis ledje bahás áigumušat, de son gohčui báhppa Abjatara buktit efoda. 10Ja David rohkadalai: “Hearrá, Israela Ipmil, mun lean gullan ahte Saul áigu boahtit Keilai ja duššadit gávpoga mu dihte. 11Addetgo Keila ráđđejeaddjit mu su gihtii? Boahtágo Saul deike, nugo du bálvaleaddji lea gullan? Hearrá, Israela Ipmil, vástit bálvaleaddjásat!” Hearrá vástidii: “Son boahtá.” 12David jearai vel: “Addetgo Keila ráđđejeaddjit mu ja mu olbmáid Saula gihtii?” Hearrá vástidii: “Addet.” 13Dalle David vulggii Keilas oktan olbmáidisguin, geat ledje sullii guhttačuođi, ja sii johtaledje gosa ain heivii. Go Saul gulai ahte David lei beassan báhtui Keilas, de son ii vuolgánge.

David ja Saul meahcis

1423,14 Sifmeahcci Hebrona lulábealde.David orui Sifmeahci várrealážiin. Saul ozai su geažos áigge, muhto Ipmil ii diktán Davida šaddat su gihtii. 15Go David lei orrumin Horšas Sifmeahcis, de son gulai ahte Saul lei vuolgán goddit su. 16Muhto Saula bárdni Jonatan bođii Davida lusa Horšai ja arvvosmahtii su Ipmila nammii. 17Son dajai: “Ale bala! Mu áhčči Saul ii fáhte du. Don šattat Israela gonagassan, ja mun šattan du lagamus olmmájin. Dan diehtá maiddái mu áhčči Saul.” 18

23,18
18,3
De soai dagaiga lihtu Hearrá čalmmiid ovddas. David bázii orrut Horšai, muhto Jonatan máhcai ruktosis.

19

23,19
26,1
Muhtin Sifa olbmát bohte Saula lusa Gibeai ja muitaledje: “David čiehkádallá min luhtte Horša várrealážiin, Hakilaváris lullelis Ješimona. 20Boađe goas dáhtut, gonagas, de mii veahkehit du gávdnat su.” 21Saul vástidii: “Hearrá buressivdnidehkos din, go dii árkkálmastibehtet mu! 22Mannet ja háhket eambbo dieđuid ja gulaskuddet, gos son johtala ja geat leat oaidnán su doppe. Son lea gul hui juonalaš. 23Gávnnahehket guđe čiehkádansajis son lea! Bohtet dasto mu lusa go dis leat vissis dieđut, de mun vuolggán din fárrui. Jos son lea dán eatnamis, de mun gal ozan su Juda juohke čiegas!” 2423,24 Maonmeahcci Sifa lulábealde (v. 14).Nu sii vulge Saula ovdalis Sifii.

David ja su olbmát ledje dalle Maonmeahcis lullelis Ješimona. 25Go son gulai ahte Saul lei boahtimin olbmáidisguin ohcat su, de son njiejai bávttis mii lei Maonmeahcis. Saul gulai dan ja vulggii Maonmeahccái doarridit Davida.

26Saul manai nuppe beale vári, David ja su olbmátgis nuppe beale. David geahččalii beassat Saulis báhtui, muhto Saul ja su olbmát ledje measta birastahttimin Davida ja su olbmáid ja dohppemin sin. 27Dalle bođii Saula lusa áirras ja dajai: “Máhca hoahpus! Filistalaččat leat fallehan eatnama.” 28Dalle Saul heittii doarrideames Davida ja vulggii filistalaččaid vuostá. Danin dat báiki gohčoduvvo Earrobáktin.

24

David seastá Saula heakka

24124,1 En-Gedi “Gihcceája”, báiki Jápmameara oarjjabealde.David vulggii doppe ja orrui En-Gedi várrealážiidda. 2Go Saul máhcai soahtamis filistalaččaiguin, de sutnje muitaluvvui ahte David lei En-Gedi meahcis. 3

24,3
26,2
Saul válddii mielddis golbmaduhát olbmá geaid son lei válljen oppa Israelis, ja vulggii nuortalii Várregáicabávttiid ohcat Davida ja su olbmáid. 4Go son bođii sávzagárddiid lusa mat ledje geaidnoguoras, de son manai das muhtin bákteráigái gálgat earániiddis. Muhto siskkimuččas bákteráiggis čohkkájedje David ja su olbmát. 5
24,5
26,8
Olbmát dadje Davidii: “Dál lea boahtán beaivi man birra Hearrá lea cealkán: Mun attán du vašálačča du gihtii, daga sutnje maid dáhtut.” Dalle David manai ja čuohpastii bihtá Saula oalgebiktasa healmmis. 6
24,6
2 Sam 24,10
Muhto Davida váibmui čuzii dat ahte son lei čuohppan bihtá Saula oalgebiktasa healmmis, 7
24,7
26,923
2 Sam 1,14
ja son dajai olbmáidasas: “Hearrá várjalehkos mu dahkamis dákkáriid gonagassasan, Hearrá vuoidan olbmái, ja bajideames gieđa su vuostá; sonhan lea olmmái gean Hearrá lea vuoidan.” 8David ráŋggui olbmáidis iige suovvan sin fallehit Saula.

Go Saul lei vuolgán bákteráiggis ja manai ain ovddos, 9de Davidge bođii olggos bákteráiggis ja čurvii sutnje: “Mu hearrá ja gonagas!” Go Saul jorggihii geahččat, de David čippostii ja gopmirdii eatnamii muođuid. 10Son dajai Saulii: “Manne don guldalat olbmuid geat dadjet ahte mun geahččalan vahágahttit du? 11Odne don leat oaidnán iežat čalmmiiguin ahte Hearrá attii du mu gihtii bákteráiggis. Mu olbmát ávžžuhedje mu goddit du, muhto mun sesten du heakka, danin go mun jurddašin: Mun in lokte gieđa iežan hearrá vuostá, sonhan lea olmmái gean Hearrá lea vuoidan. 12

24,12
20,1
Geahča dal, áhččán, dás mu gieđas lea bihttá du oalgebiktasa healmmis. Go mun čuohpastin dan du oalgebiktasis inge goddán du, de das don fertet ipmirdit ahte mun in leat sivalaš mange bahái. Mun in leat rihkkon du vuostá, muhto don bivdalat mu heakka ja dáhtut goddit mu. 13
24,13
1 Mos 16,5Sál 35,23+
Hearrá galgá dubmet mu ja du gaskkas. Hearrá mávssaha dutnje dan maid don leat rihkkon mu vuostá, muhto mun in dutnje guoskka. 14Dološ sátnevájashan dadjá: ‘Bahá boahtá bahás olbmuin’. Mun in guoskka dutnje! 15
24,15
26,20
2 Sam 9,8
Gean maŋŋái Israela gonagas lea vuolgán, gean don doarridat? Jápma beatnaga, lahpesduona! 16Muhto Hearrá lea duopmár, dubmejehkos son munno vuoigatlaččat! Son oaidná ja ovddida mu ášši ja veahkeha mu oažžut vuoigatvuođa du vuostá.”

17

24,17
26,17
Go David lei geargan sárdnumis, de Saul dajai: “Bárdnán David, almma dat lea du jietna?” Ja Saul čirrui 18ja dajai Davidii: “Don leat buoret go mun. Don leat dahkan munnje bures, vaikko mun lean dahkan dutnje bahás. 19Odne don leat čájehan ahte dáhtut munnje buori, go it goddán mu, vaikko Hearrá lei addán mu du gihtii. 20Go muhtin deaivá vašálaččas, de son ii divtte su mannat ráfis. Vare Hearrá mávssášii dutnje buriin dan maid don leat dahkan munnje odne! 21
24,21
13,14
Dál mun dieđán ahte don šattat gonagassan ja ahte don doalat Israela gonagasvuođa nannosit gieđas. 22De vuortno dál munnje Hearrá nammii ahte it duššat mu náli itge sihko mu nama áhččán sogas.” 23Go David lei vurdnon sutnje, de Saul máhcai ruktosis, ja David ja su olbmát manne várrealážiidda.